The Ethiopian Eunuch

This English transcript is an automated translation of the original Greek lecture. It may contain errors; the original Greek audio recording is the authoritative source. Some passages are omitted per editorial policy.

In our last talk, we presented a person who taught us a very important lesson about how a human being is saved: a person is not saved simply because he is devout. He must also come to know Christ and His Church. You met that man, whose name was Cornelius. He possessed so many virtues, yet he was not a Christian. And what was true then is true now.

It is the Holy Spirit, the Comforter who abides in the Church, who gathers people in—one by one, as we might say. He desires, of course, that many should return together: whole communities, groups, and families. But when that does not happen, even today He calls them one by one and adds them to the Church. The Holy Spirit adds the elect to the Church; He does not build this edifice of the Church out of just any material.

You cannot build with straw upon gold. We need precious material, and Christ makes human beings into such material. Though He takes them out of sin, filth, and mire, He cleanses them and adds them to this Body called the Church, whose head is Christ. Today, then, we shall enter into the heart of this matter, which in a way prepares us for the account of the Holy Apostles. There Paul stands out as well: he too was once far away, but the Lord, through the Holy Spirit, also called him into His service.

He entrusted him with an active role in the Church. There in the Acts of the Apostles we find another person whose story offers us both vivid instruction and a lesson in nepsis, or watchfulness. It is well worth seeking out and cultivating, so that we may see precisely how the grace of the Holy Spirit—the Lord and sovereign guide—acts for the sake of this man. He was a eunuch who entered the Church and, in a certain sense, became an evangelist to his own homeland. So today we shall speak of the eunuch of Candace. He was evidently what we would call a minister of finance, a very high office that was not given to just anyone.

He was distinguished both in rank and, evidently, in knowledge. He was a man of good will and reverence for God, if we may describe him in those terms. God will win such a man. He will create the right conditions and even send angels. He will even press Satan himself into service to help win that soul, provided the person is well disposed, humble, and willing to learn and listen. There is a beautiful old account from the first years of Christianity, when, alongside Christianity and the existing forms of worship, other religions also appeared and people became confused, not knowing which to follow.

It tells of a man who had not read Holy Scripture but had heard about Christianity. A struggle arose within him; the matter occupied and troubled him. While guarding his cattle, he made a fence, went aside to the edge of a ditch, knelt, and said: ‘If there is another God besides those whom I worship, and if He is the true God, as people say, and if there is a true faith corresponding to what I have heard, I am ready to accept it.’ From that very moment, someone appeared and came beside him. He asked what he was doing there, and the man opened his heart and told him everything. The stranger said, ‘I will help you, if you are willing.’ It was the Archangel Michael. He had been sent by God; he took the man, led him onward, and brought him to a bishop, who baptized him. Whenever I read this, it moves me, and I say: ‘My God, You truly are God! What heart can turn toward You without Your answering it?’ This brings us to the words we read in 2 Chronicles 16:9: ‘The eyes of the Lord range throughout the whole earth, to show Himself strong on behalf of those whose heart is wholly turned toward Him.’ And this is true.

Before He brought the flood, God sought such a man, and that man was Noah. If the eye of the Lord had not rested upon him—and if the Lord’s eye does not rest upon us—what matters is whether our heart is turned toward Him. You know the plant called the sunflower. It grows quite tall, with a yellow flower like the sun. At sunrise it opens and turns toward the place where the sun appears. Throughout the day it follows the sun, turning its crown toward it, and remains so until the sun comes to rest, ready again for the morning.

When we speak, we must direct our words toward Christ. We do not want to deny ourselves; we avoid Christ and even take offense at Him, because He calls us to where He wants us to be. He will not compromise with what we want. He exposes our lawless way of life, and that is precisely why we do not want Christ. Yet God says: ‘Do you want Me? If you do, give yourself to Me, and I will give to you and strengthen you.’ If a person does not want this, no one can compel him. Saint Augustine was once asked about this, and among other things he said: ‘He who created you without you cannot save you without you.’ If you are not willing and do not cooperate by providing the necessary conditions, you will remain where you are. You will not find yourself; you will not come to know yourself.

You will not learn who you are, why you exist, or what lies before you. Let us now turn briefly to the words of Holy Scripture from those first days of the Church. I would like to read to you the prophetic account from the eighth chapter of the Acts of the Apostles, which some of the brethren have selected: ‘Now an angel of the Lord spoke to Philip, saying...’ ‘An angel of the Lord spoke to Philip, saying...’ What does Paul say about angels? What does the Old Testament say about angels?

They are ‘ministering spirits sent forth to serve for the sake of those who are to inherit salvation.’ The angel was sent chiefly to direct Philip into this ministry: ‘Arise,’ he said.

What was he to do there? This was a difficult task. He was to set out without knowing anything beforehand. Who can do that? Can any of us?

This is faith. Here faith is put to the test. ‘Arise and take the road that goes down toward Gaza.’ Why? The reason is not your concern. It belongs to Me, who command you, remind you, and urge you onward. When God told Abraham to leave his kindred, abandon everything entirely, and depart, He did not tell him where he was going or how the journey would end. Without discussion, without questions, and without objection, Abraham rose, gathered his belongings, and set out. You know what such things require.

People adorn and preserve the things of this world, but they cast aside whatever concerns the faith. They keep whatever belongs to the world. Suppose, for example, that one of our naval vessels is ordered to sail. Its captain will receive one, two, five, perhaps ten sealed envelopes, numbered in order. He opens the first: ‘Proceed to Pylos.’ Without discussion, he rises and sails to Pylos. There he opens the second envelope. It may tell him to wait there for two or three days, or to depart and go somewhere else.

He does not know what will happen there. The third envelope may be opened at Marseille, or when the ship reaches certain coordinates. Without knowing his final destination, he keeps moving; at each stage he opens another envelope and learns the next part of his course. So it is with God: ‘Arise and take this road.’ ‘What shall I do there? Am I going for some particular purpose?’ Go forward. Faith is required. And so he goes. We are accustomed to following ourselves and not listening to God. We read His word superficially and do not put it into action. Yet God knows that He is not leading us to ruin. Does God not exist? God is great, God is good; yet we fashion a Gospel of our own to suit what we want. The right way is this: obey and go forward.

‘This road is deserted.’ He would apparently meet no one there. Still, he went forward. ‘And he arose and went.’ When he reached that road, he saw: ‘Behold, a man of Ethiopia, a eunuch, a powerful official of Candace, queen of the Ethiopians.’ He was, as I said a moment ago, what we would call a minister of finance.

He had gone to Jerusalem to worship. For all those who lived far away but believed in the one God would travel to Jerusalem for worship and prayer. They journeyed there for the feasts with great zeal and sacrifice, and then brought spiritual support and sacred things back to their own countries. The eunuch was returning, seated in his chariot. We should not imagine a modern vehicle, of course, but a carriage drawn by horses or camels. As he traveled on his way, he was reading the Prophet Isaiah.

He was reading Holy Scripture—one of the great prophets, Isaiah. Philip had not seen him before. Then the Spirit came to Philip and said, ‘Go near and join yourself to this chariot.’ Notice that the Spirit spoke. What, then, is the Spirit? Is He merely God’s thought, as some say? Is He simply a divine uncreated energy, as some claim? Here He is revealed as a Person. He says, ‘I tell you: go.’ He is a Person, and He will abide with you all your days. He will convict, remind, sanctify, and act.

The Spirit calls an Apostle into service and sends him from place to place; our account now shows how He brought about this encounter. The Spirit therefore said to Philip, ‘Go near.’ Philip consented. Nothing can happen unless he approaches the man. So Philip ran up and heard him reading. He was reading aloud, as many people also do in prayer. It would be good if those who come to worship also said the words aloud, so that they might hear and understand them more fully, though of course some people need to say them inwardly. This official of Candace was a man who listened and wanted to understand.

He raised no objection at all. There was no pride in him, no pretence, none of the imaginary importance with which people often conduct themselves. Philip heard him reading the Prophet Isaiah, and he opened a conversation with him: ‘Do you understand what you are reading?’ The eunuch turned to him humbly—like Paul at midday when he asked, ‘Lord, what do You want me to do?’—and replied with humility: ‘How can I, unless someone guides me?’

‘How could I possibly understand unless someone interprets and explains these things to me?’ You see, a humble person will never be lost. Some people, however, take the Gospel into their own hands, interpret it by themselves, and in time fashion a religion of their own.

The Gospel is about Christ. Yet an intellectual line of reasoning may lead someone to think that knowledge alone is enough. But the Gospel is not merely a matter of the intellect, nor is it merely a matter of the heart. And we must acknowledge that the Gospel was written through the Holy Spirit.

Those who interpreted it were illumined through the Holy Spirit. So, my good friend, we too must be illumined by the Holy Spirit. You cannot receive this illumination apart from the Holy Spirit. No one can simply say, “I shall come and give you the truth.” A person must be well disposed and must receive the one who comes, just as the eunuch received Philip in what follows. I stress these things because someone might ask, “Who was there to help this man?”

“Who would go and help him leave behind the ways of this world and become aware of the workings of the Godhead?” Someone may therefore ask, “Who will help me, and how can I accomplish this?” The answer is found in what follows: the eunuch invited Philip to come up and sit in the chariot. “Come up,” he said, “and sit here.” So Philip climbed up and sat beside him. Now let us read the verses that the eunuch was reading at that moment.

They were from the fifty-third chapter of Isaiah, which speaks of our Christ, who “was led as a sheep to the slaughter,” silent before the one who shears Him, and so forth. I want you to know that Isaiah is called the fifth Evangelist. Although he wrote eight hundred years before Christ, he wrote as though he were an eyewitness and historian. The Holy Spirit showed him precisely how these events would unfold, and he describes the events of Great and Holy Friday in detail. The passage of Holy Scripture that the eunuch was reading was this: “He was led as a sheep to the slaughter; and as a lamb before its shearer is silent, so He opens not His mouth.”

Then the eunuch answered Philip and said, “I beg you, of whom does the Prophet say this?” Why does the Prophet write this? Is he speaking about himself or about someone else? Is he saying that he himself will suffer these things, or that someone else will? Philip seized the opportunity and began to speak to him, explaining that the Prophet was not speaking about himself but about another—about Christ. This image of our Christ as a sheep may present us with a difficulty, but it is not the only such image.

Our Christ is presented as a sheep here, and He is also prefigured by the sheep in Abraham’s sacrifice, when Abraham was commanded to sacrifice Isaac. We know the events recorded in the twenty-second chapter of Genesis. Abraham took Isaac, loaded the wood onto a donkey, and they traveled for three days. At God’s command they unloaded it, and Abraham placed the wood upon Isaac. Abraham himself took the kindling for the fire, and they went on toward Mount Moriah, the site of today’s Golgotha. When they reached the place, they prepared the altar. But on the way Abraham and Isaac had spoken together. Isaac said, “Here are the wood, the knife, and the fire—but where is the sheep? What shall we sacrifice?” Abraham answered, “My child, God will provide the sheep for Himself.” And when they arrived, God did provide. Abraham took Isaac and placed him upon the altar. Then the familiar voice was heard: “Abraham, Abraham, do not lay your hand upon the child.” Abraham turned to see where the voice had come from and saw a ram—a lamb—caught there in the tree by its horns.

That second sign was the Cross. In the Apocalypse, Christ is presented as the Lamb who was slain from the foundation of the world—the slain Lamb. In God’s sight, His sacrifice had been appointed from the foundation of the world. The sheep, then, is led to slaughter. It bears the knife raised over it and does not speak; it goes silently. Thus Isaiah says that He was silent like a sheep before its shearer. The comparison is vivid and exact.

Sheep submit when the shearer comes to shear them and take their fleece. They do not speak or bleat. Quietly and peacefully, they let their wool be taken and do nothing. So too our Christ came. But they did not take His wool; they took His life. They crucified His body and covered it with wounds. These words were not placed in Holy Scripture by chance. They have a purpose. All these images refer to Christ. He humbled Himself and was cut off from the land of the living. He became man.

He descended even to the tomb, even to the depths of Hades; yet God “highly exalted Him and gave Him the name which is above every name.” All these things were written not about Isaiah but about Christ. This is why the eunuch asks, “Please tell me: is he speaking about himself or about someone else?” That is what he wants to know. Then Philip, “opening his mouth and beginning from this Scripture, preached Jesus to him.” Is this not what you want? If you want to save a person, speak to him about Christ. Do not begin by speaking about good works. Do not tell him merely to cut off his sins, peculiar habits, and weaknesses. By himself he can do nothing. And even if he succeeds,

if he knows nothing of Christ, you have accomplished nothing. The One who gives value to our zeros, who turns black charcoal into white ash, who makes what is black become white, is Christ. Christ is the rock which, when struck, pours forth life. The question is whether a person accepts Christ. If he does not accept Christ, then whatever he does, he is building upon sand. That is why Philip sat beside the eunuch and interpreted these things to him. When a person reads the Old Testament, he finds that, as Paul says, it was intended to lead humanity to Christ. Christ is the fulfilment of the Old Testament, and Christ is its interpretation. Christ interpreted the Old Testament through His life.

I mentioned the concluding words, “Who shall declare His generation?” This is a difficult saying. Paul took it and used another example to persuade his own people to accept Christ. When Paul wrote the Epistle to the Hebrews, out of love for his countrymen he presented them with the example of a person named Melchizedek, who appears to have neither beginning nor end. Who can declare the generation of Melchizedek? No one. If you read Genesis, you will see that he suddenly appears in the midst of Holy Scripture, without any account of his ancestry.

He is shown neither dying nor possessing a genealogy, and so he is a type of Christ. Our Christ likewise is described as “without father, without mother, without genealogy.” Melchizedek, who was a type of Christ, was also “without father, without mother, without genealogy.” As God, our Christ had a Father but no mother; as man, He had a Mother but no father. Thus He is without father according to His humanity and without mother according to His divinity. Paul therefore brings forward a type whose genealogy resembles that of our Christ. Isaiah says here, “Who shall declare His generation?” We do not know. The divine generation is unknowable to us, just as the Spirit—the wind—is unknowable.

Christ said to Nicodemus, “The wind blows where it wills, and you hear its sound,” but you do not know where it comes from or where it goes. So it is in general with God. No one knows who made God, where He began, or where He ends. It is absurd when people ask, “And who made God?” If craftsmen existed who could make God, then the craftsman would be greater than God, since he would possess the power to make Him. Isaiah himself gives another image of this in his sixth chapter. During the reign of a certain king—I do not recall which one—he saw a great vision. He saw God seated upon a throne, high and lifted up.

At the same time, he saw cherubim and seraphim flying on either side, praising Him and saying, “Holy, Holy, Holy, Lord of Sabaoth”—three times, not once, and not “Jehovah.” Holy is the Father, holy is the Son, and holy is the Holy Spirit. Let the Jehovah’s Witnesses, who ask where the Holy Trinity is found, take heed: “Holy, Holy, Holy, Lord of Sabaoth.” The seraphim had six wings. With two wings they covered the head of God, with two they covered the feet of God, and with two they flew and sang this hymn.

They cover the head of God. Who knows the nous, the spiritual intellect, of God? Do you see? And why do they cover God’s feet? Who knows where God comes from or where He goes? “Who shall declare His generation?” Why is His body left visible? Because one day we would see in the flesh the God who would save the world. Everything written here leads us to Christ, helps us toward Christ, urges us toward Christ, and presents Christ to us—everything. For if Christ is removed from the center, no one is saved. The sacrifice of Jesus is what restores the human person and brings him forth renewed. If Christ is removed from the center—alas!

Our piety, if it is not founded upon Christ, tries to establish itself on other things, even though Christ is offered to us pre-eminently in the Holy Eucharist. Unless a person truly learns who Christ is and why he needs Him, he can do nothing. Consider this: who could be better than Cornelius? How many acts of almsgiving he performed, how many prayers and fasts, how many good deeds! Yet if Christ is not in his life, none of it benefits him. This is why the Apostles preached Christ. The Apostle Philip preached Christ. Everything begins there. You must receive Christ. Only then can you understand why you need this thing, that thing, and everything else.

The name of Christ! What does Holy Scripture say here? “At the name of Jesus every knee shall bow.” We must always place Christ above all. Today we are often more devoted to the Most Holy Theotokos and the saints than we are to Christ. But without the Lord, nothing exists at all. Without the Lord, there are no stars. Christ is the source of the glory of the Theotokos and of the glory of the saints. Christ comes first. Make sure you proclaim this with great love: Christ first. It must also be so in the relationship between husband and wife. Let the husband say, “Christ first”; let the wife say, “Christ first”; then come the children.

Bring the husband to Christ, bring the wife to Christ, bring the children to Christ. I place even the Theotokos and everything else after Christ. When I surrender all these things to Him, I find them all again. And how shall I do this? In the name of Christ. Bring your true self into the light. Fear and reverence Christ. Revere and value His sacrifice and His love. And consider one more thing: His forbearance—His extraordinary forbearance. We ought to hide our faces before the forbearance with which He still endures us, even as we mock Him before His very eyes and refuse to acknowledge Him. We blaspheme Him. How? When today is Wednesday and I disregard the fast by eating whatever I please, what am I doing? I am treating Wednesday with contempt and trampling it underfoot. When I go to be crowned in Holy Matrimony and He blesses me, yet I refuse to have children,

I turn the command “Be fruitful” into nothing more than “Seek pleasure”; I reject “Multiply.” Is that not blasphemy? It is blasphemy. Blasphemy is not only the vulgar cursing we hear outside. I blaspheme through the very way I live. I refuse to acknowledge fruitfulness, parenthood, the right path—anything at all. I reduce myself to the level of an animal. That is blasphemy.

Various things are included here.

I would tell you to be careful when you approach someone who is indifferent to the faith. Speak with him, and try to turn your conversation toward whether he believes in Christ and how he understands Christ. Everything begins there. Otherwise, he will fall back again. If his relationship with Christ is not sound, nothing else will benefit him.

A person must be well instructed. We are not well instructed. All the heretics are well prepared and try to appear clever before us, while we remain uninstructed because we have never delved deeply into the person of Jesus, into doctrine, or into the teachings of our Church. Everyone distorts the Bible and disgracefully twists its words, while we remain as we are and they present themselves to others as clever and enlightened. But if we study deeply, we shall become well instructed and be able to guide sincere and responsible people. Here, then, is the passage: “Then Philip opened his mouth, and beginning with this Scripture, he preached Jesus to him.” This means that we must delve into the book of Isaiah. I have told you so much already; now I shall summarize it briefly.

From the book of Isaiah, Philip revealed Jesus and showed that Christ had been foretold in history. The history of Christ does not begin on the day He was born of our Most Holy Theotokos. We knew of Christ before He came into the world. As I told you, the passage the eunuch was reading comes from the fifty-third chapter of Isaiah, and it portrays Golgotha eight hundred and fifty years beforehand: “He was numbered among the transgressors”—that is, He would be placed between criminals—and “His grave was with the rich.” Where was this fulfilled? In Nicodemus and Joseph, those prominent and noble men who did not abandon Him.

From the Scriptures. “For it is written,” he says. Yes—but how do I answer? “For it is written,” from Scripture. Yet Satan also quoted Scripture and was in error, just as the heretics are. Christ also quoted Scripture, but He silenced him. That is why I told you earlier that we need guidance through Scripture. Say, “My saints, show me the correct interpretation of Scripture, so that I may not end up on the wrong path.” “Now as they went along the road, they came to some water.” As they traveled, Philip spoke to him, and evidently they had reached the point where he explained that Christ would die and rise again, and that he himself was one of the Apostles who preached metanoia—repentance—to the people.

This is a truth that we too must put into practice. You know, Protestants baptize by sprinkling, and Catholics baptize by sprinkling. But here the text speaks of Baptism. From apostolic times, our Church practiced Baptism by immersion. Indeed, if we look at the baptisteries of the early Christians and the Orthodox, we shall understand that they did not sprinkle people; they immersed them.

The Greek word for baptizing comes from the verb meaning “to immerse” or “to plunge into water.” Consider it even from a practical point of view. As a traveler, the eunuch must have carried a flask of water with him. He could hardly have made such a journey without one. If sprinkling had been sufficient, could Philip not have sprinkled him with water from that flask? Yet the account speaks of water—an actual body of water. To this day, the spring where Philip baptized the eunuch of Candace remains at that site. You descend about fifteen steps and find water there, still flowing. People do not know about it. It lies on the left as one travels toward Hebron, and farther on, above Hebron, it is also to the left.

That is the water. And I want to be clear: the Apostles baptized by immersion; they did not sprinkle. Saint Kosmas of Aetolia, that father of our people, says the following in one of his catechetical homilies: “When you baptize a child, cover the child completely with water. Do not leave even so much as the point of a needle outside the water, because whatever remains unimmersed belongs to Satan.” Therefore, my children, when we distort these things and see that matters are not as they should be, the consequences can be very grave. Perhaps this is because Baptism is not being performed as it ought to be.

We are baptized into the Baptism of Christ, but also into the burial of the Lord: “We were buried with Him in the likeness of the death of Jesus.” This is written in the passage read at Baptism, taken from Paul’s Epistle to the Romans. “See, here is water. What prevents me from being baptized?” What obstacle is there, he asks, to my receiving this Baptism? Philip’s answer was: “If you believe with all your heart, you may.” If you believe what I have told you concerning the person of Jesus, then you may be baptized. Nothing prevents you; no delay is necessary.

I quote the passage: “And he answered and said…” What must he believe? “I believe that Jesus Christ is the Son of God.” This is who Jesus is. If people do not believe that Jesus Christ is the Son of God, but say merely that He was some higher being, an educated man, an initiate into mysteries, or this or that, then they have understood nothing. The doctrine is contained both in this confession and in what the angel said to the Myrrh-bearing Women.

“You seek Jesus the Nazarene, who was crucified. He is risen.” Which Jesus? There were many men named Jesus—Joshua, for example, and others. But this is Jesus the Nazarene, the Crucified One, whose tomb is empty because He has risen.

If you place other higher powers above Christ, you lose the risen Christ and everything else. So the eunuch confesses that Jesus Christ is the Son of God, because this was the doctrine and this was the preaching. The whole purpose of his catechesis was to bring him to believe that the Christ of whom Isaiah spoke, and whom the one sent by Christ—the Apostle—was explaining, is Jesus Christ. “I believe, then, that Jesus Christ is the Son of God.” And he commanded the chariot to stop. The reins were pulled, the oxen stopped, and they went down. Both of them went down into the water; the eunuch did not go down alone to immerse himself.

His sponsor was beside him, so to speak: the priest was beside him, the Apostle of God who baptized him. He did not baptize himself; Philip baptized him. And both went down into the water. When they came up out of the water, the eunuch was certainly now a new man. Then, as they came up from the water, “the Spirit of the Lord caught Philip away,” and he disappeared. The eunuch “went on his way rejoicing.” He went down into the water carrying a weight of a hundred and fifty tons, as it were, and afterward rose up as though he were flying. We do not understand these things, because people today are merely baptized as a matter of routine.

Before receiving the truth, we carry heavy burdens within us, with the whole record of our guilt. At first, we have Holy Confession. How do we enter the place of confession burdened with so many sins and come out light? What happened? Where did all that weight and anxiety within us go? Who accomplished this? The grace of the Holy Spirit. This too is called a second Baptism. Tears and metanoia—repentance—wash us anew. And so we can move forward. There is grace upon grace: repentance and confession. Baptism cleanses ancestral sin and, if a person is baptized as an adult, all the sins committed up to that time. Afterward come repentance and confession, this second Baptism.

This second Baptism cleanses the sins committed after Baptism. Think of the eunuch: through this Apostle, a new apostle was being formed within him, a man who would return to his homeland. Then came the Apostles who preached Christ. The first to proclaim Christ were those who witnessed the events of Pentecost. People from every nation under heaven heard the proclamation in eighteen languages and dialects. They departed from Jerusalem and returned to their homelands—Parthians, Medes, Mesopotamians, Cretans, Arabs, Ethiopians—and recounted the mighty works of God. Later the Apostles went out, found them, baptized them, established Churches for them, and ordained bishops and priests.

Let me continue. One remarkable example among them is this eunuch, the high official of Candace. We often imagine that Christ and His salvation concern only simple, rural people and have nothing to do with intellectuals, educated people, successful people, or the life of the intellect. Indeed, intellectualism often makes it difficult for a person to receive Christ. Lord Jesus Christ, have mercy, for many intellectuals do not even have a heart. That is the issue. Christ shines more brightly in the human heart and less in the head. We are told that the nous—the spiritual intellect—is the ruler of the heart, yet it depends upon the heart. That is why, in the Old Testament, especially in the Proverbs, God first asks a person for his heart, and only then for his intellect, knowledge, and wisdom; for He gives understanding to His friend and knowledge to man,

according to the humility of his heart. There He says, “My son, give Me your heart.” He does not ask for his wallet. He does not ask for his wife, if he is a man, or for her husband, if she is a woman. He does not ask for such things; He asks for the human heart. If Christ wins a person’s heart, everything else is set in order. The person thinks well, sees clearly, listens to what is right, and casts away everything else. He turns away from things that are not beneficial and rejects what is empty, unlike an animal that keeps its nose close to the ground.

Animals can sense what lies around them and detect many things that escape us. We too could perceive many things in the animal and plant kingdoms, but instead we look only at the flat surface before us and swallow everything without discernment. Some things concern the soul; others we merely sniff out or look at.

We examine the things that concern the body. But we do not examine the things that concern the soul, even when they destroy it, and so the results are the opposite of what they should be. We were given the opportunity to bring this account forward and present it, because I do not know how many people—perhaps only five—know this event. It is in the Gospel. Either people do not possess it, or, if they do, they leave it lying in some corner and rarely read it. Even if they read it, they do not want to study it. And even if they study it, they want to interpret it only in a material or naturalistic way. What is wrong with people? They do not assimilate what they receive. A physician is concerned when an organism fails to assimilate nourishment, even though the nourishment is there. Why does this happen? Is it because of the first thing, the third, or some new desire?

Therefore, concerning what is happening, we must know the truth even today, despite the supposed experts of the age. God will provide. He will send a special angel; as I said at the beginning, He may even enlist Satan himself, if necessary, so that a person may come to know the truth and Christ may be preached to him. We preachers ought to be throughout the whole world—and among our own people as well.

Περασμένη μας ομιλία, παρουσιάσαμε ένα πρόσωπο το οποίο μας άφησε μια πολύ μεγάλη διδασκαλία αναφορικώς με το πώς ο άνθρωπος σώζεται και ότι δεν σώζεται απλώς διότι είναι ευσεβής. Σε αυτά χρειάζεται και η γνωριμία του με τον Χριστό και την Εκκλησία του. Γνωρίσατε εκείνο το πρόσωπο που άκουγε στο όνομα Κορνήλιος και είχε τόσες αρετές, όμως δεν ήταν Χριστιανός. Όπως τότε, έτσι και τώρα.

Πνεύμα το Άγιο, ο Παράκλητος δηλαδή που μένει στην Εκκλησία. Όπως θα λέγαμε, έναν-ένα με το καμάκι. Παρότι θέλει συμπυρατών πολλοί μαζί να επιστρέφουν, κοινωνίες, συντροφές, οικογένειες. Αλλά, αν δεν είναι αυτό, έστω και έναν-ένα και σήμερα ακόμη επιστρατεύει και προσθέτει στην Εκκλησία. Στην Εκκλησία προσθέτει την εκλογή, δε χτίζει στο οικοδόμημα αυτό της Εκκλησίας το Πνεύμα το Άγιο με οτιδήποτε υλικό.

Πάνω στον χρυσό μου να χτίσουμε μια άχερα δεν πάει. Θέλουμε πολύτιμη ύλη και τέτοιους τους κάνει τους ανθρώπους ο Χριστός, παρότι τους παίρνει από την αμαρτία, από τη βρώμα, από τη λέρα, τους καθαρίζει και τους προσθέτει στο Σώμα αυτό που λέγεται Εκκλησία, του οποίου η κεφαλή είναι ο Χριστός. Κατά ταύτα σήμερα θα μπούμε στην ουσία αυτή που μας προετοιμάζει κατά κάποιον τρόπο για την υπόθεση των Αγίων Αποστόλων και εκεί πάντως διακρίνεται ο Παύλος, που κι αυτός ήταν κάποτε μακριά, όμως ο Κύριος, διά του Πνεύματος του Αγίου, κι αυτόν τον επιστράτευσε.

Τον ευθύνησε με ρόλο ενεργητικό στην Εκκλησία. Μέσα εκεί, στις Πράξεις, υπάρχει ένα άλλο πρόσωπο και εκείνο έχει εικονογραφική διδασκαλία και νηπτική διδασκαλία. Μεγάλος το αναζητήσεις και το καλλιεργαστεί και πώς ακριβώς ενεργεί η χάρη του Πνεύματος του Αγίου, του Κυρίου, του Προεδρευτή, δι' αυτόν τον άνθρωπο. Είναι ένας άνθρωπος ευνούχος που προσεχώρησε στην Εκκλησία και έγινε κατά κάποιον τρόπο αυτός ο ευαγγελιστής να προσφέρει στην πατρίδα του. Έτσι, το σημερινό, ευνούχος της Κανδάκης, έτσι λέγεται, κατήρως προφανώς ήταν ο άνθρωπος, όπως θα λέγαμε, του Υπουργείου των Οικονομικών, υψηλή θέση, η οποία δεν παρουσιαζόταν στο πόδι.

Σε θέσεις και προφανώς και σε γνώσεις. Καλοπροαίρετος άνθρωπος, δεν φοβάται ο Θεός, αν μπορεί να υποτεθεί αυτοί οι έκφραστοι ο χαρακτηρισμός. Θα τον κερδίσει αυτόν τον άνθρωπο κάποτε, θα του δημιουργήσει προϋποθέσεις, θα επιστρατεύσει αγγέλους. Μα και αυτόν τον σατανά θα τον αγγαρέψει να τον κερδίσει τον άνθρωπο αυτό, αρκεί να είναι καλοπροαίρετος, αρκεί να είναι ταπεινός, αρκεί να θέλει να μάθει, να ακούσει. Σε μια ωραία διήγηση, παλιά, τα πρώτα χρόνια του Χριστιανισμού, όταν μαζί με τον Χριστιανισμό και τις υπάρχουσες της προχώρησης λατρείας παρουσιάστηκαν και άλλες θρησκείες, που ήταν μπλεγμένοι άνθρωποι και δεν ήθελαν να τους ακολουθήσουν.

Αναφέρεται ο Συμβουλένας, εδώ που εσύ είπες δε Γραφή, άκουσε όμως και περί Χριστιανισμού, ήρθε σε άμιλλα, τον απασχόλησε το θέμα αυτό, τον προβλημάτισε. Θεός. Φύλαξε τα βόδια του, που έκανε φράχτη, και βγήκε στην άκρη στη γράνα, γονάτισε κάτω και λέει: «Αν υπάρχει Θεός άλλος από αυτούς τους οποίους προσκυνώ εγώ και είναι σωστός Θεός, όπως λένε, και έχει θρησκεία καμιά σωστή, εν σχέσει με αυτά που ακούω, είμαι έτοιμος να το δεχτώ». Και από εκείνη τη στιγμή παρουσιάζεται άνθρωπος, φτάνει δίπλα του, τον ρωτάει τι κάνει εκεί, του βγάζει την καρδιά του, του είπε αυτό κι αυτό και του λέει: «Εγώ...» «...θα σε βοηθήσω, αρκεί να θελήσεις». Ναι, είπε ο Αρχάγγελος Μιχαήλ. Εστάλη από τον Θεό και τον επήρε και τον οδήγησε και τον εβάπτισε. Τον πήγε σε επίσκοπο και... και... και... και... Αυτό μου κάνει αίσθηση όταν το διαβάζω αυτό και λέω: «Θεέ μου, Θεός είσαι. Ποια καρδιά είναι προς εσένα εστραμμένη για να απαντήσεις;» Και έρχεται στον λόγο εκείνο που διαβάζουμε στα Χρονικά, το 16:9 Β΄ Χρονικών, που λέγει: «Γιατί ο Θεός...» και ο Θεός έχει γίνει για να φανεί δυνατός, υπέρ των εν καρδία τελείων προς Αυτόν. Και είναι αλήθεια αυτό. Βασιλεία των Ουρανών, Γέννησις της Θεοτόκου, Ευαγγελισμός,

Εξολόγησης, προκειμένου να κάνει τον κατακλυσμό, τρίπος είναι κανένας, είναι ο Νώε. Εξολογήσης, έφτιαχε αρκετέ ο οφθαλμός, και αν του Κυρίου ο οφθαλμός δεν έπεφτε πάνω σε μας, είναι εδώ ότι η καρδία η δικιά μας δένει προς Αυτόν. Υπάρχει ένα φυτό που το ξέρετε, που ακούει στο όνομα ήλιος, ένα φυτό που βγαίνει αρκετά ψηλά με ένα σαν ηλιοτρόπιο κίτρινο στη μέση και, άμα την ανατολή του ηλίου, ανοίγει και βλέπει πού θα ανατείλει. Μέχρι τη μέρα παρακολουθεί τον ήλιο και αυτό δεν είναι ζήτη, και αυτό γυρνάει τη στεφάνη του και μένει μέχρι της αναπαύσεώς του το πρωί. Σας ευχαριστώ που με χρησιμοποιήσατε.

Να μιλάμε, πρέπει να μιλάμε προς τον Χριστό. Τον εαυτό μας δεν τον θέλουμε, τον Χριστό αποφεύγουμε και, αν θέλει, θα παρεξηγούμε, διότι μας θέλει εκεί. Δεν συμβιβάζεται με αυτά που θέλουμε εμείς να συμβιβαστεί, ελέγχει τον παράνομο βίο μας κι αυτό ακριβώς, δεν τον θέλουμε τον Χριστό. Έτσι είναι όμως ο Θεός: θέλεις; Θέλεις. Δώσ' μου να σου δώσω, να σε στηρίξω. Εάν ο άνθρωπος δε θέλει, κανένας δεν μπορεί. Και ερωτάται ο Ιερός Αυγουστίνος, ξέρει το έχει αυτός μέσα σ' άλλα: «Πάνε του πλάστησε, ου δύναται· πάνε του σώσε». Αν εσύ δε θελήσεις και βοηθήσεις τις προϋποθέσεις, θα πάρεις τη θέση σου. Δεν βρέφαμε εσύ. Δεν σου γνωριστεί.

Μάθεις ποιος είσαι, γιατί είσαι και τι υπάρχει. Μέσα λοιπόν λίγο στις χειρονομίες του κειμένου της Γραφής, τις πρώτες ημέρες, υπάρχει κι αυτό που θα ήθελα να σας διαβάσω, το προφητικό εκ του ογδόου με κάποιους αδελφούς που περισυνέλεξαν αυτό. Είναι στις Πράξεις των Αποστόλων το «Ήταν και θάνατο». «Άγγελος δε Κυρίου ελάλησε προς Φίλιππον λέγων». «Άγγελος Κυρίου ελάλησε προς Φίλιππον λέγων». Τι λέει ο Παύλος περί αγγέλων; Τι λέει η Παλαιά Διαθήκη περί αγγέλων;

Είναι πνεύματα λειτουργικά... Αποστελλόμενα εις διακονίαν, διά τους μέλλοντας κληρονομείν σωτηρίαν. Θέλουμε, λοιπόν, στον Ιησουμανθή μου τον Εποχειμένο να δηλείσω κυρίως το επίγραμμα του Αγίου, να διασταυρωθεί ο Φίλιππος διά υπηρεσίας: «Ανάστηθι», στίχος. Αγία Γραφή, Βασιλεία των Ουρανών, Γέννησις.

Κάνει εκεί; Αυτό είναι δύσκολη δουλειά. Δεν θεωρείς τίποτα να πάρεις. Ποιος το κάνει αυτό; Εγώ μας.

Είναι η πίστη. Εδώ δοκιμάζεται η πίστη. Σήκω και πάρε τον δρόμο που κατεβαίνει προς τη Γάζα. Γιατί; Δεν είναι δική σου δουλειά το γιατί. Είναι δική μου δουλειά που στο διατάζω, που σου υπενθυμίζω, που σου προτρέπω. Όταν ο Θεός είπε στον Αβραάμ να βγει από τη συγγένειά του, να τα εγκαταλείψει σύγκορμα και να φύγει, να εγκαταλείψει τα πάντα, δεν του είπε πού θα πάει και ποιο θα είναι το τέλος του. Ο Αβραάμ, χωρίς καμιά συζήτηση, χωρίς να ρωτήσει, χωρίς να φέρει καμία αντίθεση, σηκώθηκε, τα μάζεψε και ξεκίνησε. Ξέρετε πώς είναι αυτές οι δουλειές.

Και κατακόσμων αυτά που λέγω τώρα εγώ, αλλά ό,τι έχουν σχέση με τη θρησκεία, αυτά τα πετάνε. Ό,τι έχουν σχέση με τον κόσμο, αυτά τα κρατάνε. Αν πρόκειται, παραδείγματι, να κινηθεί ένα πλοίο, ένα του στόλου μας, ένα πλοίο, ο κυβερνήτης θα πάρει 1-2-5-10 φακέλους κλεισμένους. Ένα, δύο, τρία, τέσσερα, πέντε και λοιπά. Θα ανοίξει τον πρώτο. «Βαδίσατε, πηγαίνετε εις Πύλον». Χωρίς συζήτηση θα σηκωθεί και θα πάει στην Πύλο. Εκεί θα ανοίξει τον δεύτερο φάκελο. Ο οποίος φάκελος πιθανόν να του λέει ότι εδώ θα περιμένεις δύο ημέρες, τρεις ημέρες και, ρωγώ, ή θα φύγεις από εδώ και θα πας σε άλλη.

Τι θα γίνει εκεί, δεν ξέρω τι θα γίνει. Ο τρίτος φάκελος θα ανοιχτεί στη Μασσαλία ή ο τρίτος φάκελος θα ανοιχτεί επί τα πρώτα στίγματα και, χωρίς να ξέρει πού πηγαίνει, ανεβαίνοντας εκεί που πηγαίνει, ανοίγει έναν φάκελο, πληροφορείται την περαιτέρω πορεία του. Έτσι και ο Θεός: «Σήκω και πάρε τον δρόμο αυτό». «Τι θα κάνω; Σε ειδική σπουδή θα κάνω;» Προχώρησε. Χρειάζεται μία πίστη. Προχωράει. Έχουμε συνηθίσει από τον εαυτό μας που δεν τον ακούμε τον Θεό, διαβάζουμε έτσι και άμεσα, δεν κάνουμε με χέρι, ξέρει ότι δεν μας κόβει τα πόδια. Μα δεν υπάρχει ο Θεός; Είναι πολύς ο Θεός, είναι καλός ο Θεός και μπορούμε εμείς να φτιάχνουμε δικό μας Ευαγγέλιο για τη δικιά μας ζήτηση. Αυτή είναι λοιπόν η σωστή. Σας...

Εστίν έρημος. Η οδός αυτή, δεν πρόκειται να συναντήσει κανέναν. Προχώρησε. Και αναστάς επορεύθη. Όταν έφτασε στον δρόμο εκείνον, βλέπει: «Ιδού, ανήρ Αιθίοψ, ευνούχος, δυνάστης Κανδάκης, της βασιλίσσης των Αιθιόπων». Δηλαδή ούτως ένας, πρέπει να μάθω πώς είπα γρήγορα τώρα, Υπουργός των Οικονομικών, όπως θα λέγαμε.

Ευχαριστώ. Ανάληψις της Θεοτόκου, Βασιλεία των Ουρανών, Γέννησις της Θεοτόκου, Ευαγγέλιο, Ευαγγελισμός, Ησύχιος ο Πρεσβύτερος, Ευαγγελισμός, Ησύχιος ο Πρεσβύτερος, Ευαγγελισμός, Ιεροσόλυμα. Γιατί όλοι αυτοί οι οποίοι ζούσαν μακριά παρατήθηκαν στον έναν Θεό μέσα στα Ιεροσόλυμα για το προσκύνημα και τον προσεύχονταν, ταξίδευαν σε εορτές με έκρηξη και υποστήριξη. Έπαιρναν και υποστήριξη και πράγματα προβάλλονταν στην πατρίδα τους. Ήτο υποστρέφων και καθήμενος επί του άρματος αυτού. Άρμα, διότι θα φανταστούμε αυτά τα άρματα σημερινά, ένας άραβας με άλογα ή καμήλια και πάνω του πήγαινε και κατέβαινε προς τα κάτω και ανεγίνωσκε, και ανεγίνωσκε τον προφήτη Ησαΐα.

η Αγία Γραφή, ένας από τους τέσσερις ανοιγμένους μεγάλες ποιοτήτες, ο Ιταλίας, Μεταξύλης, Λευδοκύρης, Πιαραμίνος και Κουρανής, διαβάζει λέει αυτό, διαβάζει με τον Μεταξύλη. Το Φίλιππο δεν τον είχε δει. Ήρθε δε το Πνεύμα το Φιλίππο. Πρόσεψε και κονήθηκε και άρμαστος. Τι λέει το Λεϊκούνα, το πνεύμα το είπε. Καλά τι είναι το πνεύμα, είναι η γνωή του Θεού που λένε έχω δείτε, είναι η ενέργεια του Θεού που λένε έχω δείτε, εδώ παρουσιάζεται πρόσωπο, εγώ σου λέω που έγινε εσύ, είναι πρόσωπο και θα μένει με θυμόν πάσα σας ημέρα, θα ελέγξει, θα υπενθυμίζει, θα αγιάζει, θα ενεργεί,

Επιστρατεύει Απόστολο να μεταθέτει από αυτό και με τόσο χρόνο από αυτά γίνεται λόγος μας στην περίπτωση της θεατρικής του προσέγγισης. Υπήρχε, λοιπόν, το Πνεύμα, του Φιλίππου, του Βαϊκού Ιωχωβά και το Πνεύμα του προσώπου, του Φιλίππου, είπε ότι είναι κοντά. Συμφωνεί. Μέσα εδώ δεν γίνεται τίποτα, γιατί δεν μπορεί να πάει κοντά. Προσδραμών δε ο Φίλιππος, λοιπόν, ήρθε να πούμε, αναγινώσκοντος αυτή τη συνέχεια, για να τα ελέγξει αυτά που διαβάζει, γιατί ξέρουν πολλοί άνθρωποι και στην προσευχή αυτό το θέλουν. Θα θέλαμε αυτοί που προσέρχονται να το ευλογητό φωνάζανε και αυτοί να το ελέγξουν και θα τα ανοίγουν περισσότερο. Είναι βέβαια και οι άνθρωποι που πρέπει να τα λένε μέσα τους. Αυτός της Κανδάκης ήτανε άνθρωπος που τον ακούει και θέλουν να τον ελέγξουν.

Χωρίς να φέρει ούτε μια άλλη. Δεν υπήρχε κανένα, δεν υπήρχε πολύ τίποτα, δεν υπήρχε ένα φανταστικό ρόλο που έτσι δουλεύει ο άνθρωπος. Τι θα ακολουθήσεις; Με τη μουσική του δυνατά ο Θεός και ήκουσε, ήκουσε τη φωνή του, ήκουσε όλοι αυτοί για να ακούσει πάνω απ' ό,τι έλεγε. «Αναγινώσκοντος τον προφήτην Ησαΐαν», και κάνει και το στόμα του πέραν και φτιάχνει κουβέντα με: «Ἆρά γε γινώσκεις ἃ ἀναγινώσκεις;» Γυρίζει η μόνα της και με ταπείνωση, σαν άλλος Παύλος που ήταν στο μεσημέρι και είπε «Τι σου προτείνω εγώ;», και γυρίζει με μια ταπείνωση και λέγει: «Πώς άραγε, συγγνώμη, πῶς γὰρ ἂν δυναίμην, ἐὰν μή τις ὁδηγήσει με;»

Είναι δυνατόν να τα καταλάβω αν κάποιος δεν μου τα ερμηνεύει, αν κάποιος δεν μου τα εξηγεί; Βλέπετε, ο άνθρωπος ο ταπεινός δεν πρόκειται να χαθεί ποτέ. Αυτό το αισθάνονται, διότι πήραν Ευαγγέλιο στο χέρι και το ερμηνεύουν μόνοι τους και έχουν και όμοια θρησκεία στον χρόνο. Ευχαριστώ.

Το Ευαγγέλιο, για τον Χριστό, αλλά ένας διανοημένος υπευλογισμός που έχει δείξει ότι η γνώση του θα ετοιμαστεί και δεν είναι η πρόθεση της νοείας και δεν είναι η πρόθεση της καρδίας η πρόθεση του Ευαγγελίου. Και αν παραδεχτούμε ότι το Ευαγγέλιο εγράφη διά Πνεύματος Αγίου. Ευαγγελισμός,

Οι οποίοι εφωτίστησαν διά Πνεύματος Αγίου. Ερμήνευσαν στον Πρεσβύτερο, Καλή λόγα, να φωτιζόμαστε από το Πνεύμα το Άγιο και αυτό δεν μπορείτε να φοβηθείτε εσείς από το Πνεύμα το Άγιο. Δεν υπάρχει κανένας που σου λέει, άνθρωπο, να έρθω εκεί και να σου δώσει την αλήθεια, πως θα είναι καλοπροαίρετος και να τον δεχτείς, όπως τον δεχτείς στη συνέχεια. Του λέω χαρακτηριστικά αυτά και απαραίτητα, γιατί κανείς θα έλεγε: «Ποιος από αυτόν τον άνθρωπο...»

«...χτες πήγαινε να τον βοηθήσει να φτάσει απ' αυτόν τον κόσμο για να ευαισθητοποιούν στις δραστηριότητες της Θεότητας;» Αν κάποιος λοιπόν λέει: «Για να με βοηθήσει, πώς εγώ θα το καταφέρω αυτό;» Το αποτέλεσμα είναι ότι τον παρακάλεσε, και συνεχίζω. Παρεκάλεσε τότε τον Φίλιππο, παρελθόντα δρόμου, να καθίσει στην άμαξα. Ανέβα, του λέει, να καθίσεις επάνω. Και ανέβηκε και κάθισε επάνω. Καλιά, Αναλέω τα εδάφια που διάβαζε εκείνη την ώρα ο ευνούχος.

Από το 53ο κεφάλαιο του Ησαΐου, που αναφέρει εκεί για τον Χριστό μας, ο οποίος «ὡς πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη», άφωνος ενώπιον του κείροντος και λοιπά, διότι θέλω να ξέρετε ότι ο Ησαΐας λέγεται πέμπτος Ευαγγελιστής. Παρότι έχει γράψει 800 χρόνια π.Χ., έχει γράψει σαν ιστορικός. Του έδειξε το Πνεύμα το Άγιο ακριβώς όπως εκτελέστηκαν και αναφέρει περιγραφικά τις μεγάλες Παρασκευές, λέγεται. Σας παραθέτω ότι το μέρος της Γραφής όπου ανεγίνωσκε είναι: «Ὡς πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη, καὶ ὡς ἀμνὸς ἐναντίον τοῦ κείροντος αὐτὸν ἄφωνος».

Αποκριθείς δε ο Ευνούχος τω Φιλίππω είπε, «Δέομαί σου, περί τίνος ο Προφήτης λέγει τούτο;» Γιατί το γράφει αυτό ο Προφήτης, περί εαυτού ή περί ετέρου τινός; Για τον εαυτό του τα λέγει αυτά, ότι αυτός θα τα υποστεί αυτά, ή κάποιος άλλος; Εκεί αδράχτηκε ο Φίλιππος και του μιλάει τώρα και του ερμηνεύει για ποιον ομιλεί, ότι δεν ομιλεί για αυτόν τον ίδιο αλλά για κάποιον άλλον, και αναφέρεται στον Χριστό. Και σε εμάς αυτό μπορεί να δημιουργεί κάποιο πρόβλημα και παρουσιάζει τον Χριστό μας ως πρόβατον, δεν είναι μόνη πλευρά.

Τον παρουσιάζει τον Χριστό μας ως πρόβατον, τον παρουσιάζει και ως πρόβατον εις την θυσία του Αβραάμ, όταν εδόθη η εντολή στον Αβραάμ να θυσιάσει τον Ισαάκ. Γνωστά είναι τα περιστατικά που διαβάζουμε στο 22ο της Γενέσεως. Και πήρε τον Ισαάκ, φόρτωσαν ξύλα στην όνο και περπάτησαν τρεις ημέρες δρόμο. Εκεί, εντολή του Θεού, να ξεφορτώσει. Και φορτώνει τα ξύλα στον Ισαάκ, παίρνει αυτός και προσάναμμα προφανώς για τη φωτιά, και προχωρούν για το όρος Μοριά, για το σημερινό Γολγοθά. Κατανέστησαν εκεί επάνω και έστησαν το θυσιαστήριο, παρότι είχε γίνει ένας διάλογος Αβραάμ και Ισαάκ στον δρόμο. Του είπε ότι, «Να, εγώ τα ξύλα, εσύ το τσεκούρι και τη φωτιά, το πρόβατον πού; Τι θα θυσιάσουμε;» «Θα οικονομήσει, παιδί μου, ο Θεός το πρόβατό του». Και όταν έφτασε επάνω, το οικονόμησε ο Θεός. Τον πιάνει και τον βάζει επάνω στο θυσιαστήριο. Τότε ακούστηκε η φωνή που ξέρετε από το χωρίο ακόμη, «Αβραάμ, Αβραάμ, μη επιβάλεις την χείρα σου επί το παιδάριον». Γυρίζει πίσω να ακούσει από πού η φωνή και βλέπει στο δέντρο έναν κριόν, έναν αμνόν, τα κέρατά του, τα χείλη του, πιασμένα εκεί.

Το σημείο, το δεύτερο αυτό που λέγεται Κεδρών στην εβραϊκή, βράχος που εμπνεύστηκαν σύγχρονα, δεύτερος ήταν ο Σταυρός. Μουσική. ο Χριστός που στην Αποκάλυψη τον παρουσιάζει προς το εσπαγμένο ναμνόν από καταβολή σχόλου, το αρνείο των εσπαγμένων. Τα μάτια δηλαδή του Θεού ήταν αποτέλεσμα της βιβλιαστευτής του να θυσιαστεί. Το πρέβατο, λοιπόν, λέει, θα στις φαγείς ήξη το πρόβατο, θα τσίχει το ρύθιο που διάστησε πάνω του η θάλασσα, το πρόβατο δεν μιλάει, φυγαίνει άφωνο και ήρθε και λέει και άφωνο όπως το πρόβατο ενώπιον του Κύροντος. Η παρομοίωση είναι ανάγλυπος, είναι σωστή.

Προσφέρονται τα πρόβατα να τα κουρέψει ο κουρέας, να τους πάρει το μαλλί, το ποκάρι, το μαλλί. Δεν ομιλούν, δε βελάζουν. Ήρεμα, ήσυχα, τους παίρνουν το μαλλί και τίποτα άλλο. Έτσι και ο Χριστός μας ήρθε. Δεν του πήραν το μαλλί, τη ζωή. Του εσταύρωσαν το σώμα, «την πληγήν μη δυναμένους». Δεν είναι τυχαία τα βαλμένα στο σώμα του για να τα γράψει αυτά. Έχουνε το λόγο. Όλες αυτές λοιπόν οι παρομοιώσεις έχουν σχέση με τον Χριστό. Εταπεινώθηκε, αλλά εισεκόπηκε και ενώσει αυτόν. Έγινε άνθρωπος.

Μέχρι τάφου, μέχρι Άδου ταμείων, όμως «υπερύψωσεν αυτόν και του έδωσε το όνομα το υπέρ παν όνομα». Όλα αυτά είναι γραμμένα όχι για τον Ισαΐα. Και όπως ρωτάει ο Ευνούχος αυτός, λέω, μέχρι που λέει, «Σε παρακαλώ, μήπως ξέρεις να μου πεις, για τον ίδιο είναι ή για κανέναν άλλον;» Αυτό θέλει να μάθει. Ο Φίλιππος τώρα, «ανοίξας το στόμα αυτού και αρξάμενος από της γραφής ταύτης, ευηγγελίσατο αυτώ τον Ιησούν». Αυτό δεν το θέλεις; Θέλεις να σώσεις άνθρωπο, μίλησέ του για τον Χριστό. Μην του μιλάς για καλά έργα. Μην του μιλάς να κόπτει τις αμαρτίες του και τις ιδιοτροπίες του και τις αδυναμίες του. Δεν μπορεί τίποτα. Και αν τα καταφέρει,

περί του Χριστού δεν θα ξέρει, δεν έκανες τίποτα. Αυτός που αξιοποιεί τα μηδενικά, αυτός που τα κάρβουνα τα κάνει μαύρα και τη στάχτη λευκή, αυτός που τα μαύρα τα κάνει λευκά, είναι ο Χριστός. Ο βράχος που τον πιέζεις και βγάζει ζωή είναι ο Χριστός. Το θέμα του είναι εάν δέχεται τον Χριστό. Δεν δέχεται τον Χριστό; Κτίζει στην άμμο, οτιδήποτε και αν κάνει. Γι' αυτό εκάθισε και του τα ερμήνευε, διότι όταν ο άνθρωπος διαβάσει την Παλαιά Διαθήκη θα βρει ότι αυτή, όπως λέει και ο Παύλος, ήτανε αυτή που οδηγούσε τον άνθρωπο στον Χριστό. Η πραγματοποίηση της Παλαιάς Διαθήκης είναι ο Χριστός και η ερμηνεία της Παλαιάς Διαθήκης είναι ο Χριστός. Ο Χριστός ερμήνευσε την Παλαιά Διαθήκη με τη ζωή του.

Σας είπα για εκείνο το τέλος που λέγει, «Την δε γενεάν αυτού τις διηγήσεται;» Αυτό είναι δύσκολο. Αυτό το πήρε ο Παύλος και με παράδειγμα άλλο το προσέφερε στους πατριώτες του, να τους πείσει να δεχτούν τον Χριστό. Όταν γράφει την προς Εβραίους επιστολή, από αγάπη προς τους πατριώτες του ο Παύλος, τους φέρνει ένα παράδειγμα. Τους φέρνει ένα πρόσωπο που ακούει στο όνομα Μελχισεδέκ, το οποίον δεν έχει ούτε αρχή ούτε τέλος. Τη γενεάν ποιος διηγείται του Μελχισεδέκ; Κανείς. Παρουσιάζεται στη μέση, στη Γραφή, άμα διαβάσετε τη Γένεση, χωρίς να λέει από ποιους προέρχεται.

Χωρίς να φαίνεται ότι πέθανε, χωρίς γενεαλογία, είναι τύπος του Χριστού. Επίσης ο Χριστός μας είναι «απάτωρ, αμήτωρ, αγενεαλόγητος». Έτσι και ο Μελχισεδέκ, που ήταν τύπος του Χριστού, ήταν «απάτωρ, αμήτωρ, αγενεαλόγητος». Ο Χριστός μας σαν Θεός είχε Πατέρα, δεν είχε Μητέρα, και σαν άνθρωπος είχε Μητέρα, δεν είχε Πατέρα. Γι' αυτό είναι απάτωρ κατά το ανθρώπινον και αμήτωρ κατά το θείον. Βάζει λοιπόν έναν τύπο με το ίδιο είδος της γενεολογίας σαν τον Χριστό μας. Τον παίρνει ο Παύλος, τον βγάζει. Εδώ ο Ισαΐας λέγει, «Την γενεάν αυτού τις διηγήσεται;» Δεν ξέρουμε. Και με τη γενεά του Θεού, όπως δεν ξέρουμε το πνεύμα, ο άνεμος.

Μιλούσε στον Νικόδημο, «όπου θέλει πνει, την φωνήν αυτού ακούεις», πού έρχεται, πού υπάγει, δεν ξέρεις. Έτσι γενικά για τον Θεό. Δεν ξέρει κανείς ποιος έκανε τον Θεό, ούτε πού είχε αρχίσει, ούτε πού τερματίζει. Είναι αστεία αυτοί που ρωτάνε, «Και τον Θεό ποιος τον έκανε;» Αν υπήρχαν τεχνίτες να κάνουν τον Θεό, τότε ο τεχνίτης θα ήταν ανώτερος από τον Θεό, αφού θα είχε τη δύναμη να φτιάχνει τον Θεό. Ο ίδιος Ισαΐας γι' αυτό συγκεκριμένα έχει μια άλλη παράσταση στο έκτο κεφάλαιό του. Εκεί παρουσιάζει ότι, επί βασιλείας κάποτε, δεν θυμάμαι τον βασιλέα, είδε ένα όραμα μεγάλο. Είδε τον Θεό καθήμενον επί θρόνου υψηλού και επηρμένου.

Είδε ταυτόχρονα χερουβείμ και σεραφείμ ένθεν και εκείθεν να πετούνε και να τον ψάλλουν και να λένε, «Άγιος, Άγιος, Άγιος, Κύριος Σαβαώ», τρεις φορές, όχι ένα, όχι το Ιεχωβά. Άγιος ο Πατήρ, Άγιος ο Υιός, Άγιο το Πνεύμα το Άγιο. Και ας ακούνε οι Ιεχωβίτες που λένε πού υπάρχει Αγία Τριάδα. «Άγιος, Άγιος, Άγιος, Κύριος Σαβαώ». Μετά, έξι φτερά είχαν, έξι φτερά, και με τα δύο φτερά σκέπαζαν το κεφάλι του Θεού και με τα άλλα δύο φτερά σκέπαζαν τα πόδια του Θεού και με τα άλλα δύο πετούσαν και έψαλλαν αυτό. Ευχαριστώ.

Σκεπάζει το κεφάλι του Θεού. Ποιος γνωρίζει τον νου του Θεού; Το είδατε; Γιατί σκεπάζει τα πόδια του Θεού; Ποιος γνωρίζει πού έρχεται ο Θεός; «Την γενεάν αυτού τις διηγήσεται;» Γιατί του αφήνει τον κορμό να φαίνεται; Θα τον δούμε εν σαρκί μια φορά, τον Θεό που θα σώσει τον κόσμο. Όλα αυτά που είναι γραμμένα εδώ οδηγούν, βοηθούν, προτρέπουν, συνιστούν τον Χριστό. Τα πάντα. Διότι αν φύγει ο Χριστός από τη μέση, δεν σώζει κανέναν. Η θυσία του Ιησού είναι εκείνη η οποία αξιοποιεί τον άνθρωπο και τον παρουσιάζει ξανά. Αν ο Χριστός φύγει από τη μέση, ω!

Αυτή η ευσέβεια η δικιά μας, η οποία δεν έχει ως βάση τον Χριστό, έχει προσπαθήσει να κατοχυρώνεται, γιατί ο Χριστός προσφέρεται στον κύριο της Θείας Ευχαριστίας κατ' εξοχήν. Αν όντως δεν μάθει τι είναι ο Χριστός και του χρειάζεται, δεν μπορεί να κάνει τίποτα. Για δείτε, ποιος μπορεί να είναι καλύτερος του Κορνηλίου; Πόσες ελεημοσύνες είχε να κάνει, τόσες προσευχές, τόσες νηστείες, τόσα καλά να κάνει. Αν ο Χριστός δεν είναι στη ζωή του, όμως, το παν δεν ωφελεί. Γι' αυτό, λένε, οι Απόστολοι μίλησαν για Χριστό. Ο Απόστολος Φίλιππος, για τον Χριστό. Από εκεί ξεκινάνε τα πάντα. Πρέπει να δεχτείς τον Χριστό. Τι σου χρειάζεται το ένα, τι σου χρειάζεται το άλλο και τι σου χρειάζεται το άλλο;

Όνομα του Χριστού. Γι' αυτό εδώ τι λέγει; «Εν τω ονόματι Ιησού παν γόνυ κάμψει». Και πάντοτε τον Χριστό να τον έχουμε παραπάνω. Εμείς σήμερα περισσότερο Παναγιολάτρες, αγιολάτρες και ουχί χριστολάτρες. Και αν δεν υπάρχει Κύριος, δεν υπάρχει τελείως. Αν δεν υπάρχει Κύριος, δεν υπάρχουν άστρα. Το ίδιο, η αιτία ο Χριστός της δόξης της Θεοτόκου και της δόξης των Αγίων. Ο Χριστός πρώτος. Αυτό φροντίζετε να βγάζετε με μεγάλη αγάπη. Ο Χριστός πρώτος. Και στις σχέσεις τους οι άντρες: πρώτα ο Χριστός, είπε ο ανδρούλης· πρώτα ο Χριστός, είπε η γυναικούλα· πρώτα ο Χριστός, έπειτα τα παιδιά.

Χριστιάζωσε το κύριο, χριστιάζωσε το κύριο, χριστιάζωσε τα παιδιά. Θυσιάζω και τη Θεοτόκο και επί πάντα μπροστά στον Χριστό. Θυσιάζονται δηλαδή αυτά, τα βρίσκω όλα. Και πώς θα τα κάνω; Εν ονόματι του Χριστού. Βγάζετε το στην επιφάνεια το πρόσωπό σας. Φοβηθείτε, σεβαστείτε τον Χριστό. Σεβαστείτε και εκτιμήστε τη θυσία και την αγάπη που έχει. Και αυτό που κάνει ακόμα: την ανοχή. Την ανοχή. Πρέπει να κρύβουμε το πρόσωπό μας μπροστά στην ανοχή, που μας ανέχεται ακόμη να τον κοροϊδεύουμε μπροστά στα μάτια του και, κοροϊδεύοντας, δεν θέλουμε να τον αναγνωρίζουμε τον Χριστό. Τον βλασφημούμε. Ποιον τρόπο; Ότι όταν σήμερα Τετάρτη και εγώ τρώω και γράφω Τετάρτη στα πόδια μου, τι το κάνω; Το εξευτελίζω, το ποδοπατάω. Όταν εγώ πάω να με στεφανώσει και με ευλογεί και δεν κάνω παιδιά,

το «αυξάνεσθε», το κάνω και «ηδονίζεσθε» μόνον, «πληθύνεσθε». Είναι βλασφημία, δεν πειράζει; Είναι βλασφημία. Είναι η βλασφημία αυτή που ακούμε γα και γα και γα, που λένε εκτός, βλασφημώ πάνω από τη γνώση της ζωής. Δεν το αναγνωρίζω γονιμότητα, δεν το αναγνωρίζω πατρογονία, δεν το αναγνωρίζω ευθεία, δεν το αναγνωρίζω τίποτα. Κομμάτι με το σκυλί. Είναι βλασφημία.

Μου εντάσσεται διάφορα. Ευχαριστώ.

Ευχαριστώ. Θα σας πω να προσέχετε όταν πρόκειται να πλησιάσετε έναν άνθρωπο αδιάφορον. Θα του μιλήσετε και θα φροντίσετε να στρέψετε τις συζητήσεις σας και το θέμα σας στο αν πιστεύει στον Χριστό. Πώς παραδέχεται τον Χριστό; Και από εκεί ξεκινάνε όλα. Διότι σε αυτόν θα πούνε πίσω. Τον Χριστό, αν αυτόν δεν τον έχει καλά, δεν έχει καμία ωφέλεια.

Ο άνθρωπος πρέπει να είναι καταρτισμένος. Είμαστε ακατάρτιστοι. Δηλαδή όλοι οι αιρετικοί είναι καταρτισμένοι και μας κάνουν τον έξυπνο, αλλά εμείς είμαστε το ίδιο ακατάρτιστοι και δεν εντρυφήσαμε ποτέ σε υπόθεση του Ιησού, του δόγματος, των ισχυρισμών της Εκκλησίας μας. Στην Βίβλο κάνει και ο καθένας την παραποίηση, τη βρωμερά οφειλή του λόγου, και μένουμε εδώ που μένουμε και μας κάνουν τον έξυπνο, τον ανοιχτομάτη για άλλους. Αν όμως εγκύψουμε, θα καταρτιστούμε καλά και θα μπορέσουμε να χειραγωγήσουμε τους υπεύθυνους ανθρώπους, δηλαδή. Υπάρχει λοιπόν η πρόταση αυτή: «Ανοίξας δε Φίλιππος το στόμα αυτού και αρξάμενος από της γραφής ταύτης ευηγγελίσατο αυτώ τον Ιησούν». Πρέπει δηλαδή να εγκύψουμε μέσα στο βιβλίο του Ισαΐου. Τόσα σας είπα εγώ, δυο περιληπτικά τώρα.

Μέσα από το βιβλίο του Ισαΐου έδειξε τον Ιησούν, ότι ο Χριστός μας προεγράφη στην ιστορία. Ο Χριστός δεν έχει ιστορία από την ημέρα που γεννήθηκε από την Παναγία μας. Πριν έρθει στον κόσμο ξέρουμε για τον Χριστό. Όπως σας είπα, αυτό το κομμάτι που διάβαζε είναι από το 53ο κεφάλαιο του Ισαΐου και παρουσιάζει τον Γολγοθά 850 χρόνια πριν, «μετά ανόμων ελογίσθη», που το έλεγες εσύ ότι θα ήταν μεταξύ των κακούργων, «και μετά πλουσίου ο τάφος αυτού». Πού τον είδες; Τον Νικόδημο και τον Ιωσήφ, τους άρχοντες και επισήμους αυτούς άντρες, που δεν τον εγκατέλειψαν. Δευτέρα Παρουσία, Δευτέρα Παρουσία, Ευαγγέλιο, Εισόδια της Θεοτόκου, Ευαγγέλιο των Ουρανών, Γέννησις της Θεοτόκου, Ευαγγέλιο των Ουρανών,

Από τα γραφάς. «Γέγραπται γαρ», που λέει, ναι, απαντάω πως; «Γέγραπται γαρ». Για τη Γραφή. Αλλά και ο σατανάς από τη Γραφή, αλλά πλανάται, όπως οι αιρετικοί, και ο Χριστός από τη Γραφή, αλλά τον καθήλωνε. Γι' αυτό σας είπα γρηγορότερα ότι χρειάζεται διά της Γραφής, και πες μου ότι, «Σε μένα, Άγιοί μου, δείξτε μου πώς έχει η ορθή ερμηνεία της Γραφής, για να μην βρεθώ στο άλλο μέρος». «Ως δε επορεύοντο κατά την οδόν, ήλθον επί τι ύδωρ». Όπως πορεύοντο, του μιλούσε ο Φίλιππος και προφανώς είχαν φτάσει στο σημείο ότι ο Χριστός θα πέθανε, θα αναστηθεί, και εγώ είμαι ένας από τους Αποστόλους και κηρύττουμε μετάνοια στο λαό.

Γέννησις της Θεοτόκου, Δευτέρα Παρουσία, Ανάσταση, Αποκάλυψη, Ανάσταση, Βασιλεία των Ουρανών, Γέννησις της Θεοτόκου, Ευαγγελισμός, Ανάσταση, Ανάσταση, Ανάσταση, Βασιλεία των Ουρανών, Γέννησις της Θεοτόκου, Ευαγγελισμός, Ανάσταση, Ανάσταση, Βασιλεία των Ουρανών, Γέννησις της Θεοτόκου, Ευαγγελισμός, Ανάσταση. Είναι μια αλήθεια την οποία θα πρέπει να τη δραστηριοποιήσουμε κι εμείς. Ξέρετε, οι Προτεστάντες ραντίζονται, οι Καθολικοί ραντίζονται. Εδώ μιλεί για βάπτισμα. Η Εκκλησία μας είχε από τον Αποστολικό χρόνο βάπτισμα. Βέβαια, οι μύστες και οι Ορθόδοξοι, τα βαπτιστήρια να κοιτάξουμε, θα καταλάβουμε ότι δεν ράντιζαν αλλά βάπτιζαν.

Βαπτίζω παρά το βάπτω, βουτάω. Θέλω να πιστεύω, και εσείς να το δείτε από την κοινωνική άποψη, ότι σαν οδοιπόρος θα είχε κάποιο παγούρι νερό πάνω του. Δεν είναι δυνατόν τώρα να πάει απάνω, να μην έχει ένα παγούρι νερό· θα είχε. Αν ήταν λοιπόν για ράντισμα, δεν τον ράντιζε με το παγούρι το νερό; Νερό, νερό, διότι υπάρχει μέχρι σήμερα η πηγή αυτή που εβαπτίσθη ο Ευνούχος της Κανδάκης από τον Φίλιππο και είναι μέσα στον χώρο. Κατεβαίνεις δεκαπέντε σκαλάκια και έχει ένα νερό, λες και πηγαίνει. Δεν το ξέρουν οι άνθρωποι. Πηγαίνοντας προς τη Χεβρώνα είναι στο αριστερό μας χέρι και πάνω από τη Χεβρώνα είναι στο αριστερό μας χέρι.

Το νερό αυτό. Και θα είμαι συγκεκριμένος ότι οι Απόστολοι εβάπτιζαν, δεν εράντιζαν. Ο Άγιος δε Κοσμάς ο Αιτωλός, ο πατήρ αυτός του Γένους, έχει σε μια του κατήχηση το εξής, πως λέγει: «Όταν βαπτίζεις το παιδί, να το καλύπτεις όλο με νερό. Να μην μένει», λέγει, «ούτε όσο μια μύτη της βελόνας έξω από το νερό, διότι εκείνο που μένει αβύθιστο μέσα στο νερό είναι περιοχή του σατανά». Γι' αυτό, τα παιδιά μου, όταν παραχαλάσετε αυτά τα πράγματα, τα βλέπουμε να μην είναι ομαλά, θα μας παρουσιάζει πάρα πολύ άσχημα. Ίσως διότι η βάπτιση δεν γίνεται όσο πρέπει.

Βαπτιζόμαστε στο βάπτισμα του Χριστού, αλλά στον ενταφιασμό του Κυρίου, «συνετάφημεν εν ομοιώματι του θανάτου του Ιησού». Όπως γράφει το κείμενο εκείνο που διαβάζουμε στον βαπτισμό μας, που είναι παρμένο από την προς Ρωμαίους επιστολή του Παύλου. «Ιδού ύδωρ· τι κωλύει με βαπτισθήναι;» Τι, λέει, με δυσκολεύει; Τι μου λέει; Τι με δυσκολεύει, τον ερωτά, να λάβω αυτό το βάπτισμα; Το αποτέλεσμα είπε εκεί, λοιπόν: «Ει πιστεύεις εξ όλης της καρδίας, έξεστι». Αν πιστεύεις σε αυτά που σου είπα γύρω από το πρόσωπο του Ιησού, έξεστι, δεν σε δυσκολεύει τίποτα, δεν χρειάζεται χρόνος.

Ανταγράφω. Αντακριθείς δε είπες. Τους πρέπει. Τι πιστεύεις. Ο Υιών του Θεού τον Ιησού Χριστό. Αυτός είναι ο Ιησούς. Αν ο Χριστός, ο Ιησούς, είναι ο Υιός του Θεού, και δηλαδή λένε ότι είναι έναν ανώτερο, ότι ήταν κάποιος μορφωμένος άνθρωπος, ότι ήταν ένας μύστης, ότι ήταν τούτο, ότι ήταν τ' άλλο, δεν έχουν τίποτα από αυτό. Το δόγμα είναι και σ' αυτό, και σ' αυτό που είπε ο άγγελος στις Μυροφόρες.

«Ζητείτε, όχι, τον Ιησούν τον Εσταυρωμένον, τον Ναζαρηνόν, που ηγέρθη». Ποιον; Κάποιοι ήταν οι Ιησούδες, οι Ιησούδες υπήρχαν πολλοί, Ιησούς του Ναυή, άλλος. Τον Εσταυρωμένον, τον Ναζαρηνόν, που είναι κενός ο τάφος του, που ηγέρθη περί αυτούς. Ευχαριστώ.

άλλες ανώτερες δυνάμεις πάνω από τον Χριστό, θα είστε αναστώντα, τα πάντα και λοιπά όσο. Λοιπόν, αυτός δηλαδή εισηγείται ότι ο Υιός του Θεού είναι ο Ιησούς Χριστός, γιατί αυτό ήταν το δόγμα, αυτό ήταν το κήρυγμα. Αυτό το όλο το θέμα της κατηχήσεως, να τον βάλει να πιστέψει ότι ο Χριστός, για τον οποίο μιλούσε ο Ισαΐας και που ερμήνευε ο απεσταλμένος του Χριστού, ο οποίος είναι ο Απόστολος, είναι ο Ιησούς Χριστός. «Πιστεύω, λοιπόν, τον Υιόν του Θεού είναι τον Ιησού Χριστό», και εκέλευσε στήναι το άρμα. Σταμάτα, κρατάει τα ηνία, σταματάνε τα βόδια και κατεβαίνουνε. Κατέβησαν αμφότεροι στο ύδωρ, δεν κατέβη μόνος του να βυθιστεί.

και ο νονός κοντά, δηλαδή είναι ο ιερεύς κοντά, είναι ο Απόστολος του Θεού που τον βαπτίζει. Δεν βαπτίζεται μόνος του, τον βαπτίζει ο Φίλιππος. Και κατέβησαν αμφότεροι στο ύδωρ. Όταν ανέβησαν εκ του ύδατος, όταν βγήκαν έξω, καινούργιος άνθρωπος τώρα ασφαλώς ο Ευνούχος. Λοιπόν, πρέπει να ανέβησαν εκ του ύδατος, λέγουμε: «Πνεύμα Κυρίου ήρπασε τον Φίλιππον», και έτσι έγινε άφαντος, και έτσι ο Ευνούχος «επορεύετο γαρ την οδόν αυτού χαίρων». Κατέβηκε με εκατόν πενήντα τόνους στο νερό και σηκώθηκε πολύ πετούμενος έπειτα. Αυτά εμείς δεν καταλαβαίνουμε, διότι οι κύριοι βαφτίζονται.

Πριν να δεχτούμε την αλήθεια ανάλογα, πρόσφεραν βαρύνες με το ποινικό μάζεμα πέρα. Αρχικά έχουμε εξομολογούμενοι. Πώς μπαίνουμε μέσα στο εξομολογητήριο με τόσες αμαρτίες και ανάλαφροι! Τι έγινε και τι κύλησε, έφυγε όλο αυτό το βάρος, το άγχος από μέσα; Ποιος το έκανε αυτό; Χάρις του Πνεύματος του Αγίου. Είναι κι αυτό το δεύτερο λεγόμενο βάπτισμα. Δάκρυα, τάξαν Μεγάγιος, δευρελασμούχης, εισοδυναμή, πολωτρέτης. Και έτσι θα μπορούμε στο μέρος. Αλλά υπάρχει η χάρη μετά τη χάρη, η μετάνοια και η εξομολόγηση. Το βάπτισμα καθαρίζει το προπατορικό αμάρτημα και τυχόν και οι μέχρι της ώρας αμαρτίες, αν ο άνθρωπος βαπτιστεί μεγάλος. Και μετά, μετάνοια και εξομολόγηση, το δεύτερο αυτό βάπτισμα. Σας ευχαριστούμε που παρακολουθήσατε.

αμαρτίες που έγιναν μετά το βάπτισμα. Εμένα πώς δημιουργούν μέσα μου ένας απόστολος, άτομο που πάει στην πατρίδα του από αυτόν τον Απόστολο. Τώρα ήρθαν οι Απόστολοι αυτοί που κήρυξαν τον Χριστό. Οι πρώτοι που κήρυξαν τον Χριστό ήταν αυτοί οι οποίοι παρακολούθησαν τα γεγονότα της Πεντηκοστής. Αυτός ο κόσμος που ήταν υπό των ουρανών και άκουγε και μιλούσε σε δεκαοχτώ γλώσσες και διαλέκτους. Αυτός ο κόσμος έφυγε, το πρώτο από το Ιεροσόλυμα, και πήγανε στις πατρίδες του, Πάρθοι, Μήδοι, Μεσοποταμίτες, Κρήτες, Άραβες, Αιθίοπες, και διηγήθηκαν τα μεγαλεία του Θεού. Και έπειτα πήγανε οι Απόστολοι και τους βρήκανε και τους βαφτίσανε και τους φτιάξανε εκκλησίες, τους χειροτονήσανε επισκόπους, πρεσβυτέρους.

Επροχώρησα. Ένας λοιπόν εξ αυτών, το εξαιρετικό, είναι ο Ευνούχος αυτός, ο επίσημος της Κανδάκης. Εμείς νομίζουμε και λέγουμε ότι ο Χριστός και η σωτηρία του έχουν να κάνουν με το αγροτικοποιημένο, δεν έχουν να κάνουν με το διανοούμενο, με το μορφωμένο κερδικό, με τη διανόηση. Και σαν ένα πράγμα ότι η διανόηση δυσκολεύει τον Χριστό πολλές φορές. Ευχαριστώ, Ιησού Χριστέ, γιατί πολλοί διανοούμενοι δεν έχουν καν καρδιά. Αυτό είναι το θέμα. Ο Χριστός φέγγεται στην καρδιά περισσότερο του ανθρώπου και λιγότερο στο κεφάλι. Ο Θεός μας λένε ότι ο νους είναι ο ηγεμόνας της καρδίας, από την καρδιά εξαρτάται. Γι' αυτό και στην Παλαιά Διαθήκη και, αν το βάθος, Παροιμίες, από τον άνθρωπο ζητάει την καρδιά του, και μετά τον νου του, τη γνώση του, τη σοφία του, γιατί αυτός δίνει επιστήμη στον φίλο και γνώση στον άνθρωπο,

κατά λόγον της ταπεινότητος της καρδίας. Εκεί λέγει: «Υἱέ μου, δός μοι σην καρδίαν». Δεν ζητάει το πορτοφόλι. Δεν ζητάει τη γυναίκα, εάν είναι άντρας, ή αν είναι γυναίκα. Δεν ζητάει κάποια πράγματα· την καρδιά του ανθρώπου ζητάει. Ο Πρεσβευτής, αν κερδίσει την καρδιά του ανθρώπου, διευθύνονται όλα. Σκέφτεται καλά, βλέπει ορθά, ακούει τα σωστά και αποβάλλει τα άλλα, αποστρέφεται πράγματα που δεν είναι χρήσιμα και αποβάλλει τα άλλα κενικά, όπως κάνει το ζώο που έχει τη μύτη στην κάτω του γη,

θα αντιπαρέχουν τον χώρο, το παρόν το μεγάλο, αλλά δω το πληροφορείο ότι δεν αντιπαρέχεται. Τα πράγματα που μπορούσαμε εμείς, το αυτοκτονικό και το αυτοζωικό βασίλειο, πολλά να πάρουμε, αλλά εμείς τα βλέπουμε όλα ίσωμα μπροστά και τα κατεβάζουμε χωρίς. Τα πράγματα που έχουν σχέση με την ψυχή, τα άλλα τα μυριζόμαστε, τα άλλα τα κοιτάζουμε.

Εξετάζουμε που έχουν σχέση με το σώμα. Αυτά που έχουν σχέση με την ψυχή, καταστρέφουν την ψυχή, και δεν τα εξετάζουμε, και έτσι είναι τα αντίθετα αποτελέσματα. Δόθηκε η δυνατότητα ότι μπορούσαμε γι' αυτό να το παρουσιάσουμε, να το βγάλουμε δηλαδή από κάπου και να το παρουσιάσουμε, διότι το μόνο αυτό, δεν ξέρω πόσοι όμως, πάνε πέντε άνθρωποι που ξέρουν αυτό το περιστατικό. Είναι το Ευαγγέλιό του. Ή δεν το έχουν, ή κι αν το έχουν, το έχουν σε κάποια άκρη και το διαβάζουν. Κι αν το διαβάζουν, δεν θέλουν να το μελετήσουν. Κι αν το μελετούν, θέλουν σαν βιοφυσική ερμηνεία να το ερμηνεύσουν. Τι έχουν οι άνθρωποι, μα δεν αφομοιώνουν. Και γιατρός φοβάται τον οργανισμό, παρότι είναι εκεί που δεν αφομοιώνει. Γιατί γρήγορα, για το πρώτο, ή για το τρίτο, ή για τη νέα ζήτηση.

που υπάρχει, λοιπόν, το οποίο έλεγχα σ' άνθρωπος, να γνωρίζουμε και σήμερα και με τους ειδήμονες των αιώνων. Ο Θεός θα οικονομήσει, θα στείλει ειδικόν άγγελον, μα τον σατανά ακόμη, όπως είπα στην αρχή, θα επιστρατεύσει, προκειμένου να του γνωρίσει την αλήθεια, να του ευαγγελίσει τον Χριστό. Ως οφείλαμε οι ιεροκήρυκες να είναι σε όλο τον κόσμο και σε εμάς.