Scandals

This English transcript is an automated translation of the original Greek lecture. It may contain errors; the original Greek audio recording is the authoritative source. Some passages are omitted per editorial policy.

I'm going to begin my subject with an imaginary scene.

The setting: a courtroom.

In the dock stands the accused, a man on trial.

There is the public prosecutor, and the crowd waiting to watch the trial, and before the trial has even begun, volley after volley is hurled against the accused. And as Kolokotronis used to say, that war is waged with the pen and with the bullet, so it is exactly here: this accused man is struck and wounded by the pen, by the spoken word.

The accused, my brothers, is the Church, and if you like, the bishop as well, in our own day.

His accusers are many; they open fire on him, and the audience simply stands there unmoved and watches. And often, by the faces they make, instead of taking their place in the dock to defend the accused, they take the place of the prosecutor and in a way reinforce the indictment.

What I am describing is happening in our own days. The episcopal office is wounded daily by the press, and also by the words that circulate among us.

Let us look at some typical examples. I have written down a few newspaper headlines—various front-page headlines that have appeared time and again. “Not even buffaloes can bear the stench of the Church,” writes one author and journalist. “The Church’s fiefdoms must be given to the people.” They are not Saints—he means our hierarchs. “Unrestrained.” “Lives of the Saints.” That is how one article begins, like a novel.

A serial story in a daily newspaper: Who will save the Church from the Saints? In quotation marks, and by that it means the hierarchs. When will the tyranny of the bishops end inside the Church? Savage quarrel among Saints over their property.

And when you take into account that the bishop is an image, a type, of Christ; when you remember the words of Saint Ignatius the God-bearer, that where the bishop is, there is the Church, and without a bishop and priests it is not called a Church, as this Saint of God from the apostolic era used to say.

And when we also take into account that nothing sanctifying can take place within the Church without the bishop, and that we priests, who received the gift of Holy Orders at our ordination, cannot celebrate the Liturgy without the consent of our bishop.

You have noticed that when we say the litany of peace, we pray for the Archbishop and we mention his name, because it is there, one might say, that the consent and the permission of the bishop become tangible, so that the Mystery may be celebrated. And if you will allow me to go further: a Liturgy in its complete sense cannot even be conceived without a bishop.

So this bishop, this episcopal office, this Church, has been placed today by many in the dock of the accused. And unfortunately we, as mere spectators, watch all of this and are often swept along, and we add our own words, and we support these people with our coin, buying the newspaper that does so much damage and causes such havoc in our days.

And yet, my brothers, atheism in our time has launched a campaign against the Church, and its campaign has a plan, it has a method. Do not look at it and think that something is written here and something there at random; it is all systematically organized and planned, as though a military campaign were being waged against the Church.

We have to admit that atheism has come into Greece from abroad, and in the space of these last years it has managed to take many hearts captive and turn them against the Church, in order to destroy whatever is still standing in Greece today.

One slogan is going around everywhere: Strike the Church without mercy. We do not hear it with our ears. But it shows in the examples, and above all in the method by which they work against the Church. And so a war is being waged, an effort to uproot the Christian faith; and because the faith is kept safe inside the ark of salvation which is called the Church, it is the Church that is struck without mercy today, in our own time.

So the target of atheism is the Orthodox Christian Church, and they have found their pretext for attacking the Church and the episcopal office in the so-called ecclesiastical scandals, which unfortunately manage to scandalise many Orthodox Christian souls as well, and even, if you like, faithful people who practise their faith in our day.

My brothers, you need to know that our Church has never granted an amnesty to scandal. Do you know how many strict Canons the Church has? Perhaps you read her Pedalion, the Rudder, and you see there how strict the Canons are.

They tolerate no scandal, no misconduct within the Church, and especially not among the clergy.

Our Church never amnesties evil, our Church never shelters scandal. What does she do instead? With the strict justice she possesses, she puts it down and imposes the appropriate penalties every time. But all of this is done not by the world, not by the people, not by the members, but by our ecclesiastical justice.

All of these matters are always taken up by the ecclesiastical courts, which always judge with the fear of God and are impartial. Of course we have our demands. The clergy truly must stand at the height of their calling.

As the Apostle Paul says, and as it is written in the Second Epistle to the Corinthians, in the sixth chapter and further on. And the epistles to Timothy and to Titus also speak about the episcopal office, about how high the clergyman, the bishop, the priest must stand.

A clergyman is not permitted to stain himself with filthy deeds. This is preached everywhere. A clergyman is not permitted to become an idolater, to be a lover of money, to be a man who perhaps lives in sin.

No, the clergyman must be blameless in his conduct and must stand very high indeed. And yet we must also take into account that the clergyman is a human being too. He is not an angel; he is a man, and he comes out of society just like everyone else.

Both the clergy and the lay members of the Church have their faults; they have their imperfections. We should not go looking for perfection, because we will not find it anywhere. The only one who was perfect as a man was our Lord Jesus Christ.

Nor can we go searching for the absolute among the members of the Church. Because everything human is relative, not absolute. Even the holiest person, whether he lived in the past or lives today, had his own failings.

Even the Saints of our Church, in the course of their lives, had their failings, just as every person has his own rust. But all of this has to be taken into account every time we are about to judge people, whether clergy or lay faithful within the Church.

We must also keep in mind that a Saint is not the sinless man, as some like to imagine. A Saint is not the man without blemish, a Saint is not the man who never falls, but the one who struggles. When we say, this man is a Saint, we mean he is a fighter who struggles to become a Saint. Who struggles to defeat evil, who struggles to become like God. Who struggles to be made holy and to inherit the Kingdom of God. So then, I am a fighter, and when you are a fighter you are a Saint. That is what a Saint is: the one who struggles. And that is why, every time, our Church says, The Holy Things to the holy. That is, the Body and Blood of our Christ will be given to the faithful in the Church who are strugglers.

We are not saying the Saints, that is, saints in the plain sense the words seem to carry. Rather, the Holy Things are given to the strugglers so that they may succeed in their struggle. And so the person who struggles also has his losses. He has his failings too. The struggle should always go on without a break. But when it does have its breaks, he has his falls. Yet there is that saving remedy of our Church which all of you surely know: the Mystery of repentance and confession, which always lifts people back up. And it makes them fit to continue their contest and their struggle against evil. The believer must be careful.

Whether clergy or lay. He is a fighter, and not for a moment must his intellect slip away from where it should be fixed, upon God, because if a man is distracted for even a moment, he loses, he falls, and then he will have to struggle to get up again and continue his struggle.

And our own time has many contemporary strugglers, that is to say, Saints. So then, yes, we will find failings among the clergy as well. Yes, but are we the ones to find them, are we the ones to point them out, are we the ones to denounce them? And who are we?

Which of us can take on such a responsibility? To denounce the fault of his fellow man, and a clergyman at that. Or again, at the very moment you are denouncing or condemning, how do you know where that man stands? He may be under the stole of a confessor. He may be renewed, he may be saved, while you are left with the bitterness of your outcry. From my life as a priest, as a spiritual father,

I have examples of this. Here is one.

We had sent out the teams of ladies on the Day of Love, and when the ladies came back, one of them said to me, Father, never mind, she says, we wept a great deal today. Why, I said, what happened to you? At one house where we expected to receive a great deal, this man who has money, who has wealth, gave us only ten drachmas for the love offering.

And we did not say a word to him, but still, she says, we were shaken. Look at the sorry state of the rich in our day.

My brothers and sisters, I called her into the Church, put on my priestly stole, and said to her, “Come here, and I will tell you.” She also told me the man’s name. But the man had already come and brought me ten thousand drachmas for the Church.

But how easily we, as human beings, judge and condemn our fellow men without knowing what lies beneath the surface, without knowing so many of the facts. We become accusers and judges, passing sentence as though cutting off heads. And yet, my brothers and sisters, the reality is quite different. It is true that on that day we shall encounter many surprises. People whom we condemn, people whom we have already consigned to Hell, we shall see exalted among the Saints, close to the Lord. And people whom, in our own judgment, we regarded as benefactors and honored with every flattering title imaginable, we shall see led to eternal perdition. There was another such case involving a clergyman. Someone reported to me that this clergyman had committed an offense, and through my personal involvement I investigated the matter.

I found that things were very different indeed. That man was merciful. And his almsgiving often led him into the homes of poor people. And there, because they saw him going in and out of that house, each one imagined a whole pile of things. And the reality was something else: that clergyman was caring for a bedridden invalid whom not even the neighborhood knew about. Such examples are there in our own lives. And we set ourselves up as condemners and critics, to denounce evil, instead of aiming our arrows at our own evil selves. Besides, do not forget, my brethren, that within Christ's own company,

within that company of the Twelve Apostles, one was Judas, one was a traitor. So we cannot generalize the evil and say that all the disciples were traitors. No, we cannot say that about John, about James, about the rest of the disciples. One was a traitor. And so here too, among so great a number of clergy, whether bishops, or priests, or deacons, there may be two or three or five or ten who do not honor their office.

Should we generalize in that way and go on the attack against all the clergy, the bishops, and so on? The true believer stops and thinks all this over before he denounces and before he condemns.

Many are condemned before a scandal has even come to light.

As soon as the press writes it, as soon as this person or that person says it, we immediately begin telling one another this, that, and every bad thing. You see how easily it spreads from one moment to the next. Yet all of it may be one great lie and a deception of the devil. Even so, when there is metanoia—repentance—even sins are forgiven. The Apostle Peter, who...

He who had denied our Lord repented, shed many tears, and our Lord embraced him and even placed him among the first of His disciples.

Today, to come to the matter at hand, the Church does indeed have certain complaints filed against some of her clergy and bishops. These complaints have taken their proper course; that is, they have been handed over to ecclesiastical justice.

And as the law and the Canons of our Church prescribe, ongoing investigations are being carried out down to the last detail, and the investigator is doing his best to find the truth and present his report to the court. We cannot prejudge the matter in advance.

We cannot say this or that and draw our own conclusions. Because then we may find ourselves in for a surprise, as I mentioned earlier. Just remember the case of the Saint whom our Church honored so greatly today, Saint Nektarios: think of all the things people said about him in his own day.

And indeed, if the press we have now had existed then, if these journalists had existed, if today's newspapers had existed, that whole affair would have been broadcast to the entire world. And yet it was nothing but a deceitful lie of Satan, and the Saint struggled, and he triumphed, and today he is venerated within our Orthodox Church and works miracles.

Remember the case of Saint Athanasios and of so many other Saints of our Church, whom people tried by cunning means to pillory for one reason only: to cut short their work. And that, my brothers and sisters, is exactly what they are after today: to cut short the work of the Church.

For Satan is an inventor, he is a great craftsman, as Mr. Panagopoulos in particular has stressed from this very podium. Satan has such devices and such long experience that he can lead astray even the elect, as the Scripture says.

I myself once heard on a recording what a demon-possessed man in Kefalonia blurted out: that for a full thirty-eight years he had wrestled with a certain priest, trying to drag him into sin, and he never managed it, and he confessed as much.

It is true that the clergy are under attack, especially in our own day, and in many ways. You hear one thing, you hear another, and worse still, we take up the evil ourselves and pass it along. Where did you hear it? Where did you see it? I read it in the newspaper.

In the newspaper? And is that true? Did you see it with your own eyes? Well, the newspaper wrote it. But does the newspaper always print the truth? Today, my brothers, I'll come right out and say it: sadly, all our newspapers are in the hands of the devil.

And there Satan has now set up his base of operations, and from there he launches his attacks against our Church in these days of ours. I remember one incident that I heard with my own ears.

It concerned a hierarch who has since departed this world. At that time a certain newspaper printed some insinuations about the hierarch concerning his sister.

This hierarch had come as a refugee from Asia Minor together with his sister and his mother. And when he was made a bishop, this newspaper saw fit to write in insinuating terms: "Well, yes, but are these really his siblings?" — with a question mark.

I happened to be visiting the bishop that very day when he received a telephone call from the journalist who had written it, demanding sixty thousand drachmas — and that was the money of those days — in order to retract it. Yes, indeed. Such things happen even in our own days, my brothers and sisters.

For this reason, then, let us not be gullible, and let us not believe exactly what the newspaper prints. But not only that: we must also bring back to the truth those who are being led astray, once we ourselves have made the effort to find the truth and to make that our own base of operations, so that we can go out and proclaim that truth to all the rest of the world.

So we cannot condemn every single one of these people whom this or that journalist names in his newspaper. And here is one more example from my own life. I was serving in a parish where once, perhaps through the mistake of one of the faithful or even of the sexton, a fire started there near the icon, and the entire candle stand of the church burned down, and the whole church very nearly burned with it.

A month later a soul came to the confessional — a soul whom God is truly blessing now — and said this striking thing to me: "Father, I have committed a crime." I said, "You have committed a crime?" "Yes," the person said, "I killed you."

I said, "In what way?"

"I heard," the person said, "that you and the parish council set that fire yourselves, in order to cover up certain ugly matters in your church. And not only did I hear it," the person said, "I believed it, and I passed it on myself to one or two people I know."

My brothers and sisters, the person said: "I have understood my fault. I committed a crime, I killed you in the conscience of those faithful people, and I have come to confess and to have you give me my canon." My brothers and sisters, we must be very careful, and we must not take the evil and make it universal.

There may be some truth in it; someone may have gone astray, someone may have fallen into a fault. But let us not generalize it. Let us not say "the prelates," let us not say "the bishops," let us not say "the Church," let us not say "the priests."

Ecclesiastical justice will censure the wrong. There are nine thousand priests in Greece. There are eighty hierarchs in active service, and still other hierarchs besides. Among them, not all of them, not every one of them, will be living the angelic life; there may perhaps be one, or two, or even more.

It is our duty, not as individuals but as the Church, to uncover such men and to follow exactly the path that ecclesiastical justice lays down. But I come now to a question, and I would like to ask those who in these days busy themselves with these events and generalize the failings of the clergy.

I ask: do they do it out of love for the Church? Do they do this because they love the Church, as you would say, and want the bishops to be beyond reproach, to stand at the height of their office, and the Church to stand where she ought to stand?

The people who write these things, are they people of the Church? Do they receive Holy Communion? Do they go to Holy Confession? Do they practice obedience to a spiritual father? Unfortunately, no. They have one aim only: to pull down whatever still stands upright in Greece. And because this faith is guarded within our Church, they are trying to pull down the Orthodox Christian Church.

You should not go out and broadcast it. Instead you stand by him and try in every way, with prayer, with persuasion, with words of love, to bring him to his senses, so that he sees his fault and comes back close again, and becomes a sound and genuine person.

But my brothers and sisters, this is not what happens today, in our own time. When someone has something shameful in his own house, he does not go outside to broadcast it. When he is a true member of the family, what does he do? He tries to keep it shut inside the family and to make every effort to correct the wrong. Today, though, the opposite happens. Today certain people have come out of this sheepfold of the Church, outside the Church, and they strike and throw stones against the Mother Church. It is as if a child turned and beat its own mother, and paraded its mother's shame before the rest of the world, if that shame even exists at all.

If the case were truly an objective one, these people would act differently. But the truth is one: behind all of them a plan is hidden, as I said at the beginning. It is atheism, which has taken up the effort to wipe out, if possible, all the faithful of the Church in the Orthodox Greek Christian world.

All of them hide behind the journalists, all these atheists, these immoral men, and nobody knows what they themselves have done up to this day.

And they have sold their consciences to foreign powers. They are what we call foreign-controlled agents, who are trying by every means to denounce and weaken our Church. And their work—what kind of work is it? It is satanic work, a satanic plan, a bloodthirsty plan—a plan that seeks to undermine the Church and even the nation itself.

But the nation today stands by in indifference and permits everything. It lets all of it pass. Yet if it were something else, many times the public prosecutor steps in and says that the articles about this or that bomber must stop, so that something more can be uncovered; and they do stop, and not a single piece is published.

For all these days now we have been taking these blows and being wounded every day as Orthodox Christians, and yet neither the state steps in, nor the prosecutor, nor anyone at all, and lies are written by the heap.

Pick up a newspaper sometime, just out of curiosity, and see the lies, the poison, and the sheer hatred that gets poured out against our Church, against her clergy, against the office of the bishop.

I have to say it. We did not only give them occasions; we ourselves also handed them some weapons. Yes, certain publications that call themselves 'religious', in quotation marks, have from time to time handed weapons to these people who now fight our Church openly.

Yes, there is a press. There is a press running alongside the ecclesiastical press. There is what we would call, in our own day, a yellow press. Let me explain more clearly. There are some who say they love the Church, but they turn fanatical.

There are some in our day who play the demagogue. There are others still who do not have the spirituality they ought to have, and instead of building up, they tear down. Instead of urging people toward metanoia (repentance), they trumpet the evil abroad, and often with names attached. And now the deniers have gathered all of this up; the enemies of the Church have gathered it up, and they attack the Church with the very weapons we handed them beforehand. And all of this they say they are doing in order to correct the evil. Is that how evil is corrected? In this way, by generalizing the evil, by dragging some individual failing out into the open and generalizing it as the failing of everyone? Is that how evil is corrected?

I say no, my brothers and sisters. We must be very careful about this, because, as I said before, it is like the foolish child who starts throwing stones at his own mother. Our times are critical, and as I said at the beginning, atheism is organized.

Today the war against us is ideological, pay attention to this. The Church is struck harder by atheism than by the Protestants and the other heretics. Today Orthodoxy is attacked openly within Orthodox Greece, and each one of us must take his own measures. I say this in order to protect some people, even among us who are religious. We give thanks that we are following the case of Ham, the son of Noah.

You remember the event, but I bring it up again so that we all have it in mind. Noah, that man of God, who was saved from the flood together with his family: our Scripture tells us he was a farmer, and that he planted a vineyard, and from the vines, from the grapes, he made wine. One day he drank it and became drunk, and in his drunkenness, without even realizing it, he was uncovered. He was left naked.

The sons were away at their work, and Ham was the first to come back. The moment he saw him, he began to mock his father in front of his other brothers. He started speaking against his father and pointing out the sorry state his father was in, lying there naked. But the other two, Shem and Japheth, rose to the full stature of righteous men, because our Scripture says something very telling about them: not only did they refuse to join in their brother's mockery of their father, but what does it say they did? They took their father's garments, laid them on their shoulders, and walked in backwards — so as not even to catch sight of their father's nakedness — walking backwards, they went and covered their father's nakedness.

And then Noah, that man of God, who understood his own fault, cursed Ham and blessed the other two brothers. Today, in our own times, there are many sons of Ham. We are those people, the children of our Church, who try, one against the other, to strip our Church bare and to broadcast her nakedness.

About this or that priest, about this or that bishop, whatever wrong we saw in someone else, at once we hold it up for censure and pass it on to everyone else. And then I say, we do this out of love for our Church.

We love our Church, that is why we do it; this is how we want to correct the evil. As if that is how evil gets corrected! And yet there are many sons of Ham in our day who have no conscience.

They never look at themselves. They have two scales, as all of us ought to have. One scale that tips toward the other side and does not always demand justice, the one that is always, in a sense, lenient toward our neighbour; and another scale that leans toward our own side and puts the weight there, so that we are strict with ourselves.

That is the spiritual person, the one our society needs so badly today. If these people had humility, if they had a broken and contrite heart, they would act differently, and many times they would actually succeed in getting the evil corrected.

Our Lord, who lived in this world, denounced evil, taught what is good, taught and showed the road that leads to eternity. And when He once found Himself there among the accusers of a prostitute, remember what He did.

He did not stand there as an accuser, even though He had every right to, because He was a sinless man — and not only that, He was also God. Christ spoke those famous words, «Let him who is without sin be the first to cast a stone at her,» and when those men had all gone away, not even our Lord Himself denounced that sinful woman. Instead He said to her: «Where are your accusers? Go now, my child, and see that you do not sin again; neither do I condemn you.» Yes, my brothers and sisters, that is how evil is put right.

But as I said earlier, unfortunately this campaign our Church is suffering today has deeper causes. And we, the faithful, the members of our Church, absolutely must uncover them.

We must stand as truthful witnesses on behalf of this accused party, which is the Church. We must not let the good be undermined; we must not let our Church be undermined at the roots. And do you know something else? In this particular case they are all in agreement against the Church — all the politicians, the whole political world today.

All the newspapers—from the right to the left and the center—are rallying together against the Church. All of them, one might say, are joining forces to strike our Church without mercy.

The truth is that a slogan has gone out today — yes, that is how it is, that is how things look. A slogan that says: strike, strike without mercy at the Orthodox Church, the Greek Church. And those who govern and those who are governed today, and those who sit in Parliament, whom we ourselves sent there with our own vote, they agree with all this against the Church.

And it is all being done according to a plan. To strip the Church bare, I would say, so that her mouth may be shut. So that she cannot speak, and so those people can carry out the unlawful works they have in mind. It is a method, my brothers, yes.

It really is a plan. It is a plan to strike the Church and to shut her mouth, so that she cannot raise any objection, so that they can carry out their infernal schemes. And so now, little by little, the laws begin to appear, the laws of perversion, the laws that are voted through by every side of Parliament, by those on the right and by those on the left.

The law about the Chiliasts, the Jehovah's Witnesses — who would ever have imagined it, that here in Greece laws would be passed defending the Chiliasts? My child and yours goes off to serve the homeland, takes up a weapon and stands ready, so that when the enemy attacks he can fight to keep the homeland whole, and the nation, and our faith; and the Chiliast gentleman sits there without a care, no weapon, nothing, while my child and yours is killed, is sacrificed.

Yes, that is the law of the Greek state today. Did any of us expect this from an Orthodox state? And yet our eyes have much more still to see, if we do not take up the position we ought to take.

Even this law concerning adultery—the legalization of adultery. What strange things we see, truly. Just think of some simple examples, and you will understand. If someone comes to my house and sets it on fire, the law goes after him.

The law seizes him at once as an arsonist and sends him off and puts him on trial and shuts him in prison. But when another man comes and takes his neighbour's wife and goes off and breaks up a family...

As for the family, this man is not only spared prosecution, but is even rewarded. The law gives him the right to take the woman he seduced and make her his own lawful wife. A family is torn apart, the children are left out on the street, and the man who dropped this bomb—an atomic bomb—into the family emerges triumphant and struts about in public, because the law protects him. Who would have expected such things in our own day?

On these laws everyone agrees, both the left and the right. Why? Because they have a plan, the plan that atheism has. They have all become instruments of atheism, and they take aim at the Church. The abortions that were mentioned earlier — just imagine, murders being committed as if nothing at all were happening.

For it to be within the law, made lawful by what kind of state? By the very state whose prevailing faith and religion is the Orthodox Christian faith.

So murder is made lawful. And other laws like these are being prepared right now to pass through Parliament. Why? Because they think that in this way, having stripped the Church bare with the scandals, they will also stop up her mouth.

And yet the Church has cried out and goes on crying out: no to these laws. And she cries it out in the way that she knows and with the strength that she has. But I have to admit it: we do not all have the unity we ought to have.

Not within the clergy, and not within the people either. We clergy are not united. Bishops and priests alike, we have split into factions. And that, more than anything, shows how weak we are. But the people, too, still do not take the stand they ought to take.

That is what I wanted to say today at this first meeting of ours. We are grateful for this opportunity, which was given to us because Mr. Panagopoulos is abroad. I will return next Thursday, however, with some conclusions, in order to speak about the so-called property of the Church and also about the salaries of the hierarchs and the clergy,

But when I speak about the clergy, I will do it with documents, so that all of you will know where things really stand — so that we are not misled, my brothers, by the various things written in the press, and scandalized by them, and so that we do not fall, as so often happens, into condemning others. That is all for tonight.

Θα αρχίσω το θέμα μου με μια φανταστική εικόνα.

Σκηνή: ένα δικαστήριο.

Στο εδώλιο του κατηγορουμένου ένας υπόδικος.

Ο δημόσιος κατήγορος, ο λαός που περιμένει να παρακολουθήσει τη δίκη, και πριν ακόμα αρχίσει η δίκη εκτοξεύονται εναντίον του κατηγορουμένου μύδροι πολλοί. Και όπως έλεγε ο Κολοκοτρώνης ότι ο πόλεμος γίνεται με την πένα και με την μπάλα, έτσι ακριβώς ο κατηγορούμενος αυτός με την πένα, με το λόγο δέχεται κτυπήματα και τραυματίζεται.

Ο κατηγορούμενος, αδελφοί μου, είναι η Εκκλησία και αν θέλετε ακόμη ο Επίσκοπος στη σημερινή μας εποχή.

Κατήγοροί του είναι πολλοί, βάλλουν εναντίον του και το ακροατήριον στέκεται με απάθεια και παρακολουθεί, και πολλές φορές με τους μορφασμούς που κάνει, αντί να παίρνει τη θέση του υποδίκου για να υποστηρίξει τον κατηγορούμενο, παίρνει τη θέση του κατηγόρου και κατά κάποιον τρόπο τον ενισχύει στο κατηγορητήριο.

Αυτά που λέγω συμβαίνουν στις ημέρες μας. Το επισκοπικό αξίωμα τραυματίζεται καθημερινώς από τον τύπο αλλά και από τα λόγια που κυκλοφορούν μεταξύ μας.

Ας δούμε χαρακτηριστικά. Έχω γράψει μερικούς τίτλους εφημερίδων, ποικίλους τίτλους των πρώτων σελίδων πολλές φορές. «Ούτε βούβαλοι δεν αντέχουν τη δυσοσμία της Εκκλησίας», γράφει ένας συγγραφεύς, δημοσιογράφος. «Στο λαό τα φέουδα της Εκκλησίας». Δεν είναι οι Άγιοι· εννοεί τους αρχιερείς μας. «Ασύδοτοι». «Βίοι Αγίων». Έτσι αρχίζει ένα ανάγνωσμα, σαν μυθιστόρημα.

Μυθιστόρημα καθημερινής εφημερίδος: Ποιος θα σώσει την Εκκλησία από τους Αγίους; Εντός εισαγωγικών, εννοεί τους αρχιερείς. Πότε θα πάψει ο δεσποτισμός μέσα στην Εκκλησία; Άγριος καυγάς Αγίων για την περιουσία τους.

Και όταν λάβει κανείς υπόψη ότι ο Επίσκοπος είναι τύπος Χριστού, όταν κανείς ενθυμηθεί τα λόγια του Αγίου Ιγνατίου του Θεοφόρου, όπου Επίσκοπος εκεί και Εκκλησία, άνευ Επισκόπου και Πρεσβυτέρων Εκκλησία ου καλείται, έλεγε ο Άγιος αυτός του Θεού των Αποστολικών Χρόνων.

Και όταν λάβουμε ακόμα υπόψη μας ότι τίποτα το αγιαστικό δεν μπορεί να γίνει μέσα στην Εκκλησία χωρίς τον Επίσκοπο, και εμείς οι ιερείς που με τη χειροτονία μας πήραμε το χάρισμα της Ιερωσύνης δεν μπορούμε να κάνουμε λειτουργία χωρίς τη γνώμη του Επισκόπου μας.

Είδατε, όταν λέμε τα ειρηνικά, λέμε υπέρ του Αρχιεπισκόπου και αναφέρουμε το όνομά του, διότι εκεί είναι αισθητή, θα έλεγε κανείς, η γνώμη και η άδεια του Επισκόπου για να τελεσθεί το μυστήριον. Και αν θέλετε ακόμη να προχωρήσω, δεν μπορεί να νοηθεί τελεία λειτουργία χωρίς επίσκοπο.

Αυτός λοιπόν ο Επίσκοπος, αυτό το επισκοπικό αξίωμα, αυτή η Εκκλησία έχει τοποθετηθεί σήμερα από πολλούς στο εδώλιον του κατηγορουμένου. Και δυστυχώς εμείς σαν απλοί θεατές τα βλέπουμε όλα αυτά και παρασυρώμεθα πολλές φορές και λέμε κι εμείς τα λόγια μας και ενισχύουμε τους ανθρώπους αυτούς με τον οβολόν μας, αγοράζοντας την εφημερίδα που τόσο πολύ καταστρέφει και κάνει θραύση στις ημέρες μας.

Κι όμως, αδελφοί μου, ο αθεϊσμός στην εποχή μας σήμερα έχει εκστρατεύσει εναντίον της Εκκλησίας, και η εκστρατεία του είναι με σχέδιο, είναι με μέθοδο. Μην βλέπετε έτσι και νομίζετε ότι γράφεται ένα εδώ και ένα εκεί· είναι όλα στοιχειοθετημένα και με σχέδιο, σαν να γίνεται μια πολεμική εκστρατεία εναντίον της Εκκλησίας.

Πρέπει να το ομολογήσουμε ότι η αθεΐα έχει εισχωρήσει από ξένο χώρο μέσα στον Ελλαδικό χώρο και κατόρθωσε μέσα σε αυτό το διάστημα των τελευταίων ετών να αιχμαλωτίσει πολλές καρδιές και να αντιστρέψει εναντίον της Εκκλησίας για να καταστρέψει ό,τι υπάρχει όρθιο μέσα στον Ελλαδικό χώρο σήμερα.

Ένα σύνθημα κυκλοφορεί παντού. Κτυπάτε αλύπητα την Εκκλησία. Δεν ακούγεται στα αυτιά μας. Φαίνεται όμως με τα παραδείγματα και προπάντων με τη μέθοδο που εργάζονται εναντίον της Εκκλησίας. Και έτσι γίνεται ένας πόλεμος, μια προσπάθεια να ξεριζωθεί η χριστιανική πίστις και επειδή η πίστις φυλάσσεται μέσα στην κιβωτό της σωτηρίας που λέγεται Εκκλησία, χτυπιέται αλύπητα η Εκκλησία σήμερα στην εποχή μας.

Στόχος λοιπόν του αθεϊσμού είναι η Ορθόδοξος Χριστιανική Εκκλησία και βρήκανε την αφορμή για να βάλουν εναντίον της Εκκλησίας και του επισκοπικού αξιώματος τα λεγόμενα εκκλησιαστικά σκάνδαλα, που δυστυχώς κατορθώνουν να σκανδαλίσουν και πολλές ψυχές χριστιανών Ορθοδόξων και ακόμη, αν θέλετε, πιστών ανθρώπων που θρησκεύουν στην εποχή μας.

Αδελφοί μου, πρέπει να γνωρίζετε ότι η Εκκλησία μας ποτέ δεν αμνήστευσε το σκάνδαλο. Ξέρετε πόσους αυστηρούς κανόνας έχει η Εκκλησία. Διαβάζετε ίσως το Πηδάλιό της και βλέπετε εκεί οι κανόνες πόσο αυστηροί είναι.

Δεν ανέχονται κανένα σκάνδαλο, καμιά παρεκτροπή μέσα στην Εκκλησία και ιδιαιτέρως μέσα στον κλήρο.

Ποτέ η Εκκλησία μας δεν αμνηστεύει το κακό, ποτέ η Εκκλησία μας δεν υποθάλπτει το σκάνδαλο, αλλά τι, με τη δικαιοσύνη την αυστηρή που έχει πατάσσει και επιβάλλει τα ανάλογα μέτρα κάθε φορά. Αλλά όλα αυτά όμως, όχι ο κόσμος, όχι ο λαός, όχι τα μέλη, αλλά τι, η εκκλησιαστική μας δικαιοσύνη.

Όλων αυτών επιλαμβάνεται πάντοτε η εκκλησιαστική δικαιοσύνη, η οποία δικάζει πάντοτε με φόβον Θεού και είναι αμερόληπτη. Βέβαια έχουμε απαιτήσεις. Πρέπει πράγματι οι κληρικοί να στέκονται στο ύψος τους.

Όπως λέγει ο Απόστολος Παύλος και αναφέρεται και ακόμη προς τη Δευτέρα Επιστολή προς Κορινθίους στο 6ο κεφάλαιο και κατωτέρω. Αλλά και οι επιστολές προς Τιμόθεον και προς Τίτον αναφέρονται στο επισκοπικό αξίωμα, το πόσο πρέπει εκεί ο κληρικός, ο επίσκοπος, ο πρεσβύτερος να στέκεται πολύ υψηλά.

Δεν επιτρέπεται να κηλιδώνεται ο κληρικός με βρωμερές πράξεις. Αυτό κηρύσσεται παντού. Δεν επιτρέπεται ο κληρικός να γίνεται ειδωλολάτρης, να είναι φιλοχρήματος, να είναι άνθρωπος που να ζει μέσα στην αμαρτία ίσως.

Αλλά ο κληρικός πρέπει να είναι ανεπιλήπτου διαγωγής και να στέκεται πάρα πολύ υψηλά. Αλλά όμως πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι και ο κληρικός είναι άνθρωπος, δεν είναι άγγελος, είναι άνθρωπος και προέρχεται κι αυτός μέσα από την κοινωνία όπως όλοι οι άνθρωποι.

Και οι κληρικοί και οι λαϊκοί μέλη της Εκκλησίας έχουν και αυτοί τα ελαττώματά τους, έχουν τις ατέλειές τους. Δεν πρέπει να ζητήσουμε και το τέλειον, διότι δεν θα το βρούμε πουθενά. Τέλειος μονάχα σαν άνθρωπος ήτο ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός.

Ούτε το απόλυτο μπορούμε να αναζητήσουμε για να βρούμε μέσα στα μέλη της Εκκλησίας. Διότι κάθε τι το ανθρώπινο είναι σχετικό, δεν είναι απόλυτο. Και ο αγιότερος άνθρωπος, είτε που έζησε κατά το παρελθόν είτε που ζει σήμερα, είχε και αυτός τα σφάλματά του.

Και οι Άγιοι της Εκκλησίας μας στο βίο τους είχαν και αυτοί τα σφάλματά τους Όπως κάθε άνθρωπος έχει και τη σκουριά του Αλλά όμως όλα αυτά πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κάθε φορά που πρόκειται να κρίνουμε τους ανθρώπους είτε τους κληρικούς είτε τους λαϊκούς πιστούς μέσα στην Εκκλησία

Πρέπει να έχουμε υπόψη μας ακόμη ότι Άγιος δεν είναι ο αναμάρτητος που θέλουν μερικοί να νομίζουν Άγιος δεν είναι ο άμεμπτος, Άγιος δεν είναι ο άπτωτος, αλλά ο αγωνιστής Όταν πούμε αυτός είναι Άγιος, είναι ένας αγωνιστής που αγωνίζεται να γίνει Άγιος Που αγωνίζεται να νικήσει το κακό, που αγωνίζεται να μοιάσει στο Θεό Που αγωνίζεται να αγιοποιηθεί και να κληρονομήσει τη Βασιλεία του Θεού Έτσι λοιπόν είμαι αγωνιστής, ε όταν είσαι αγωνιστής είσαι Άγιος Αυτός είναι ο Άγιος, αυτός που αγωνίζεται Γι' αυτό και κάθε φορά η Εκκλησία μας λέγει τα Άγια τοις Αγίοις Δηλαδή το σώμα και το αίμα του Χριστού μας θα δοθεί στους πιστούς που είναι στην Εκκλησία που είναι αγωνιστές

Δεν λέμε τους Αγίους, δηλαδή Άγιοι όπως έτσι φαίνεται οι λέξεις Αλλά στους αγωνιστάς δίδονται τα Άγια προκειμένου να επιτύχουν στον αγώνα τους Έτσι λοιπόν ο αγωνιζόμενος άνθρωπος έχει και τις απώλειές του Έχει και τα σφάλματά του Αγών πρέπει να γίνεται πάντοτε χωρίς διακοπή Όταν όμως έχει τις διακοπές του, έχει τις πτώσεις του Αλλά υπάρχει το σωστικό μέσον αυτό της Εκκλησίας μας που όλοι ασφαλώς εσείς το γνωρίζετε Το μυστήριο της μετανοίας και εξομολογήσεως που ανορθώνει πάντοτε τους ανθρώπους Και τους αξιοποιεί για να συνεχίσουν το αγώνισμά τους και τον αγώνα τους εναντίον του κακού Πρέπει να είναι προσεκτικός ο άνθρωπος, ο πιστός

Είτε κληρικός είτε λαϊκός Είναι αγωνιστής και πρέπει ούτε στιγμή να μην ξεφεύγει από το νου που πρέπει να έχει προς τον Θεόν, διότι και σε μια στιγμή να αφαιρεθεί ο άνθρωπος χάνει, πέφτει και θα πρέπει να αγωνιστεί να ξανασηκωθεί να συνεχίσει τον αγώνα του.

Και η εποχή μας σήμερα έχει πολλούς συγχρόνους αγωνιστάς, δηλαδή Αγίους. Λοιπόν, θα βρούμε σφάλματα και στους κληρικούς. Ναι, αλλά εμείς θα τα βρούμε, εμείς θα τα δείξουμε, εμείς θα τα στηλιτεύσουμε; Και ποιοι είμεθα εμείς;

Ποιος από εμάς μπορεί να αναλάβει μια τέτοια ευθύνη; Να στηλιτεύσει το ελάττωμα του συνανθρώπου του και δη του κληρικού Ή ακόμη τη στιγμή που εσύ στηλιτεύεις ή κατακρίνεις Που ξέρεις εκείνος ο άνθρωπος που βρίσκεται Μπορεί να είναι κάτω από το πετραχήλι ενός εξομολόγου Να είναι εκείνος ανανεωμένος, να είναι εκείνος σεσωσμένος και να μένεις εσύ με την πίκρα της κατακραυγής από την ιερατική μου ζωή ως πνευματικός.

Έχω παραδείγματα επ' αυτού. Ένα είναι το εξής.

Είχαμε εξαπολύσει τα συνεργεία των κυριών την ημέρα της Αγάπης και όταν επέστρεψαν οι κυρίες, μία εξ αυτών μου λέγει Πάτερ μου, άστα, λέει, κλάψαμε πολύ, λέει, σήμερα. Γιατί, λέω, τι σας συνέβη; Σε ένα σπίτι που υπολογίζαμε ότι θα πάρουμε πολλά, μας έδωσε αυτός ο άνθρωπος που έχει χρήματα, που έχει πλούτο, δέκα δραχμές μονάχα για τον έρανο της αγάπης.

και μέχρι που δεν του είπαμε κουβέντες, αλλά όμως συγκινηθήκαμε, λέει, κοίταξε το χάλι των πλουσίων της εποχής μας.

Την κάλεσα, αδελφοί μου, μέσα στην εκκλησία, έβαλα το πετραχήλι μου και της είπα: «Έλα εδώ, να σου πω εγώ». Μου είπε και το όνομα του ανθρώπου αυτού. Είχε προλάβει ο άνθρωπος και μου είχε φέρει στην εκκλησία δέκα χιλιάδες δραχμές.

Αλλά εμείς σαν άνθρωποι πόσο εύκολα κρίνουμε τους συνανθρώπους μας και τους κατακρίνουμε, χωρίς να ξέρουμε το βάθος, χωρίς να ξέρουμε πολλά πράγματα. Γινόμεθα κατήγοροι και δικαστές και κόβουμε κεφάλια. Και όμως, αδελφοί μου, άλλη είναι η πραγματικότητα. Και την ημέρα εκείνη είναι αλήθεια ότι θα συναντήσουμε πολλές εκπλήξεις. Ανθρώπους που εμείς τους καταδικάζουμε, ανθρώπους που εμείς τους έχουμε στείλει από τώρα στην κόλαση, θα τους δούμε να είναι ψηλά, να είναι εκεί μεταξύ των Αγίων, κοντά στον Κύριο. Και ανθρώπους που εμείς τους θεωρήσαμε με τη δική μας γνώμη σαν ευεργέτας και δεν ξέρουμε τι άλλο, τι κοσμητικό, θα τους δούμε να έχουν οδηγηθεί στην αιώνια απώλεια. Και άλλη μια περίπτωση με ένα κληρικό. Μου ανεφέρθη ένα παράπτωμα ενός κληρικού από μια ψυχή και με προσωπική μου επέμβαση διεπίστωσα.

Διεπίστωσα πάρα πολύ διαφορετικά τα πράγματα Ο άνθρωπος αυτός ήταν ελεήμων Και η ελεημοσύνη του τον οδηγούσε πολλές φορές σε σπίτια πτωχών ανθρώπων Και εκεί, επειδή τον έβλεπαν να μπαινοβγαίνει σε εκείνο το σπίτι Έβαλαν ο καθένας με το νου του ένα σωρό πράγματα Και η πραγματικότητα ήταν άλλη Περιποιούταν ο κληρικός αυτός έναν ασθενή κατάκοιτο που δεν τον ήξερε καν ούτε η γειτονιά Τέτοια παραδείγματα είναι μέσα στη ζωή μας Και εμείς είμεθα κατακριταί και επικριταί να στυλιτεύσουμε το κακό Αντί να ρίψουμε τα βέλη στον ίδιο τον κακό εαυτό μας Άλλωστε μην ξεχνάτε, αδελφοί μου, ότι μέσα στην παρέα του Χριστού

Στην παρέα αυτή των 12 Αποστόλων ένας ήταν Ιούδας, ένας ήταν προδότης Δεν μπορούμε λοιπόν να γενικεύσουμε το κακό και να πούμε ότι όλοι οι μαθηταί ήταν προδόται Όχι, δεν μπορούμε να πούμε για τον Ιωάννη, για τον Ιάκωβο, για τους υπολοίπους μαθητάς Ένας ήταν προδότης Και εδώ λοιπόν μέσα σε τόσο αριθμό κληρικών, είτε αρχιερέων, είτε πρεσβυτέρων, είτε διακόνων Μπορεί να βρεθούν και δυο και τρεις και πέντε και δέκα οι οποίοι να μην τιμούν το αξίωμά τους.

Πρέπει με αυτόν τον τρόπο να γενικεύσουμε και να βάλουμε εναντίον όλων των κληρικών, των επισκόπων κλπ.; Όλα αυτά ο πραγματικός πιστός στέκεται και τα σκέπτεται προτού να στηλιτεύσει και προτού να κατακρίνει.

Καταδικάζονται πολλοί, προτού ακόμα ξεσπάσει καν ένα σκάνδαλο.

Μόλις το γράψει ο τύπος, μόλις το πει ο Α ή ο Β, αμέσως αρχίζουμε και λέμε ο ένας στον άλλον τούτο, κείνο και το κακό. Είδατε πόσο εύκολα μεταδίδεται από τη μια στιγμή στην άλλη. Και μπορεί όλα αυτά να είναι ένα μεγάλο ψέμα και ένα τέχνασμα του διαβόλου. Παρ’ όλα αυτά, όμως, και τα σφάλματα, όταν υπάρχει μετάνοια, συγχωρούνται. Ο Απόστολος Πέτρος, ο οποίος

ο οποίος υπήρξε αρνητής του Κυρίου μας, μετενόησε, έχυσε δάκρυα πολλά και ο Κύριός μας τον αγκάλιασε και τον έβαλε μάλιστα μεταξύ των πρώτων μαθητών του.

Σήμερα, για να έλθω στο θέμα, η Εκκλησία έχει πράγματι ορισμένες καταγγελίες εις βάρος κληρικών της και επισκόπων. Οι καταγγελίες αυτές έχουν πάρει το δρόμο τους, δηλαδή έχουν δοθεί στην εκκλησιαστική δικαιοσύνη.

Και όπως ο νόμος ορίζει και οι κανόνες της Εκκλησίας μας, γίνονται συνεχείς ανακρίσεις με κάθε λεπτομέρεια και προσπαθεί ο ανακριτής να βρει την αλήθεια, να εισηγηθεί στο δικαστήριο. Δεν μπορούμε να προδικάσουμε εκ των προτέρων.

Δεν μπορούμε να πούμε τούτο ή εκείνο και να βγάλουμε συμπεράσματα. Διότι τότε μπορεί να βρεθούμε προ εκπλήξεων, όπως ανέφερα και προηγουμένως. Για να θυμηθείτε την περίπτωση του Αγίου που τόσο ετίμησε η Εκκλησία μας σήμερα, του Αγίου Νεκταρίου, στην εποχή του πόσα του είπαν.

Και μάλιστα αν υπήρχε αυτός ο τύπος, αν υπήρχαν αυτοί οι δημοσιογράφοι, αν υπήρχαν αυτές οι εφημερίδες οι σημερινές, θα είχε γίνει το γεγονός αυτό γνωστό σε ολόκληρο τον κόσμο. Και όμως ήταν ένα απατηλό ψέμα του σατανά και ο Άγιος αγωνίστηκε, θριάμβευσε και σήμερα λατρεύεται μέσα στην Ορθόδοξη Εκκλησία μας και θαυματουργεί.

Ενθυμηθείτε την περίπτωση του Αγίου Αθανασίου και τόσων άλλων Αγίων της Εκκλησίας μας που προσεπάθησαν με δόλιο τρόπο να τους στηλιτεύσουν μόνο και μόνο για να ανακόψουν το έργο τους. Αυτό ακριβώς επιδιώκουν, αδελφοί μου, να ανακόψουν το έργο της Εκκλησίας σήμερα.

Διότι ο Σατανάς είναι εφευρέτης, είναι μεγάλος τεχνίτης, όπως ιδιαίτερα έχει τονίσει από το βήμα αυτό ο κ. Παναγόπουλος. Έχει τέτοια τεχνάσματα ο Σατανάς και τέτοια πείρα που μπορεί ακόμα να παραπλανήσει και τους εκλεκτούς, όπως λέγει η Γραφή.

Από μια ταινία κι εγώ είχα ακούσει που είχε ξεστομίσει ένας δαιμονισμένος στην Κεφαλονιά, που πάλευε λέγει 38 ολόκληρα χρόνια πάνω σε έναν κληρικό να τον ρίξει στην αμαρτία και δεν το κατόρθωσε και το ομολόγησε.

Είναι αλήθεια ότι βάλλεται ο κλήρος ιδιαίτερα στην εποχή μας σήμερα με πολλούς τρόπους. Και ακούγεται το ένα, ακούγεται το άλλο και μάλιστα κάνουμε και το κακό και το μεταδίδουμε κιόλας. Πού το άκουσες; Πού το είδες; Το διάβασα στην εφημερίδα.

Στην εφημερίδα; Και είναι αλήθεια; Το είδες με τα μάτια σου; Μα αυτό το έγραψε η εφημερίδα. Μα η εφημερίδα γράφει αλήθειες πάντοτε; Σήμερα, αδελφοί μου, θα το ομολογήσω, είναι όλες μας οι εφημερίδες δυστυχώς στα χέρια του διαβόλου.

Και εκεί ο σατανάς έχει πλέον στήσει το ορμητήριό του και βάλλει εναντίον της Εκκλησίας μας στις ημέρες μας. Ενθυμούμαι μια περίπτωση που ήμουνα αυτήκοος μάρτυς.

Επρόκειτο για έναν Ιεράρχη ο οποίος έχει απέλθει τώρα από τον κόσμον αυτόν. Έγραψε τότε μία εφημερίδα μερικά υπονοούμενα για τον Ιεράρχη σχετικά με την αδελφή του.

Είχε έλθει πρόσφυξ ο Ιεράρχης αυτός με την αδελφή του και τη μητέρα του από τη Μικρά Ασία. Και όταν είχε γίνει επίσκοπος, αυτή η εφημερίδα βρέθηκε να γράψει με υπονοούμενα: Καλά, λέγει, αλλά αυτοί είναι αδελφοί του; με ερωτηματικό.

Ήμουνα εκείνη την ημέρα επισκέπτης στον Επίσκοπο, όταν τον πήρε τηλέφωνο ο δημοσιογράφος που είχε γράψει αυτό και του ζητούσε για να διαψεύσει 60.000 δραχμές στην εποχή εκείνη. Μάλιστα. Τέτοια πράγματα συμβαίνουν και στις ημέρες μας, αδελφοί μου.

Γι' αυτό το λόγο, λοιπόν, να μην είμεθα ευκολόπιστοι και να μην πιστεύουμε ακριβώς ό,τι γράφει η εφημερίδα. Αλλά όχι μόνον αυτό, θα πρέπει και εκείνους που πλανώνται να τους φέρομε στην αλήθεια, αφού εμείς οι ίδιοι προσπαθήσουμε να βρούμε την αλήθεια και να στήσουμε εκεί το ορμητήριό μας, για να ξεχυθούμε να διαλαλήσουμε την αλήθεια αυτή σε όλον τον υπόλοιπον κόσμο.

Έτσι λοιπόν δεν μπορούμε να τους καταδικάσουμε όλους αυτούς τους οποίους αναφέρει ο κάθε δημοσιογράφος στην εφημερίδα του. Και ένα ακόμη παράδειγμα από την προσωπική μου ζωή, όταν ήμουνα σε μια ενορία που κάποτε από λάθος ίσως ενός πιστού ή και του νεωκόρου ακόμη έπεσε φωτιά εκεί κοντά στην εικόνα και κάηκε το παγκάρι ολόκληρο της Εκκλησίας και παρά λίγο να καεί η Εκκλησία όλη.

Ήρθε μετά από ένα μήνα στο εξομολογητήριο μια ψυχή που ο Θεός πραγματικά την ευλογεί τώρα και μου είπε το εξής χαρακτηριστικό: Πάτερ μου, εγκλημάτισα, μου λέει. Λέω, εγκληματίσατε; Ναι, σκότωσα εσάς, είπε, για μένα.

Λέω, με ποιο τρόπο;

Άκουσα, λέει, ότι τη φωτιά αυτή τη βάλατε εσείς με το συμβούλιο, για να καλύψετε ορισμένα γεγονότα, λέει, άσχημα της εκκλησίας σας. και όχι μόνο το άκουσα λέει και το επίστευσα αλλά το μετέδωσα κι εγώ, λέει, σε κανένα δύο γνωστούς μου.

Αδελφοί μου, κατάλαβα το σφάλμα μου, εγκλημάτισα, λέει, σας σκότωσα, λέει, στη συνείδηση των πιστών αυτών ανθρώπων, και ήρθα, λέει, να εξομολογηθώ και να μου βάλετε τον κανόνα. Αδελφοί μου, πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί και το κακό δεν πρέπει να το γενικεύουμε.

Μπορεί να υπάρχει μια αλήθεια, μπορεί να παρεκτράπη κάποιος, μπορεί να έπεσε σε ένα σφάλμα. Μην το γενικεύουμε όμως, μη λέμε οι Δεσποτάδες, μη λέμε οι Επίσκοποι, μη λέμε η Εκκλησία, μη λέμε οι Παπάδες.

Το κακό θα το στηλιτεύσει η εκκλησιαστική δικαιοσύνη. Υπάρχουν 9.000 ιερείς μέσα στον ελλαδικό χώρο. Υπάρχουν 80 εν ενεργεία αρχιερείς και άλλοι ακόμα αρχιερείς. Μεταξύ αυτών δεν θα είναι όλοι, δεν θα ζουν τον αγγελικό βίον, αλλά θα είναι ίσως και ένας και δύο και περισσότεροι ακόμη.

Αυτούς οφείλουμε εμείς, όχι σαν άτομα, σαν εκκλησία, να τους ανακαλύψουμε και να ακολουθήσουμε ακριβώς την οδό εκείνη που ορίζει η εκκλησιαστική δικαιοσύνη. Αλλά έρχομαι σε ένα ερώτημα και ήθελα να ρωτήσω αυτούς που ασχολούνται τις ημέρες αυτές με αυτά τα γεγονότα και γενικεύουν τα σφάλματα των κληρικών.

Ερωτώ, το κάνουν από αγάπη προς την εκκλησία; Το κάνουν αυτό επειδή αγαπούν την εκκλησία, λέτε εσείς, και θέλουν οι επίσκοποι να είναι ανεπίληπτοι, να είναι στο ύψος τους, η εκκλησία να στέκεται εκεί που πρέπει;

Αυτοί που γράφουν αυτά τα πράγματα είναι άνθρωποι της Εκκλησίας, κοινωνούν, εξομολογούνται, κάνουν υπακοή σε πνευματικό; Δυστυχώς όχι. Αλλά ένα σκοπό έχουν, να κρημνίσουν ό,τι όρθιο υπάρχει μέσα στον ελλαδικό χώρο, και επειδή περιφρουρείται αυτή η πίστις στην εκκλησία μας, προσπαθούν να κρημνίσουν την Ορθόδοξη Χριστιανική Εκκλησία.

Ευχαριστώ να τον διαλαλήσεις, αρατί στέκεσαι και προσπαθείς με κάθε τρόπο, μα με προσευχή, μα με πιστικότητα, μα με λόγια αγάπης, να τον συνετίσεις, να καταλάβει το σφάλμα του και να επανέλθει κοντά, να γίνει ένας σωστός και πραγματικός άνθρωπος.

Αλλά όμως, αδελφοί μου, δεν συμβαίνουν αυτά σήμερα στην εποχή μας. Και όταν κανείς στο σπίτι του έχει και μια ντροπή, δεν βγαίνει έξω να τη διαλαλήσει. Όταν είναι πραγματικό μέλος της οικογενείας, Αλλά τι; Προσπαθεί να κλειστεί εκεί μέσα στην οικογένεια Και να καταβάλει προσπάθειες να διορθώσει το κακό Σήμερα όμως συμβαίνει το αντίθετο Σήμερα από αυτή τη μάνδρα μέσα της εκκλησίας έχουν βγει ορισμένοι έξω από την εκκλησία και χτυπούν και πετούν πέτρες εναντίον της Μητρός Εκκλησίας Είναι σαν να συνέβαινε το παιδί να γυρίζει να χτυπάει τη μάνα και να διαπομπεύει κιόλας την ντροπή της μάνας στον υπόλοιπο κόσμο, αν αυτή η ντροπή όντως υπάρχει

Αν όμως ήταν αντικειμενική η περίπτωση, τότε οι άνθρωποι αυτοί θα ενεργούσαν διαφορετικά Αλλά η αλήθεια είναι μία: πίσω από όλους αυτούς κρύβεται σχέδιο, όπως είπα στην αρχή Είναι ο αθεϊσμός ο οποίος έχει αναλάβει μια προσπάθεια να εξοντώσει, ει δυνατόν, όλους τους πιστούς της εκκλησίας στον Ορθόδοξο Ελληνικό Χριστιανικό χώρο.

Όλοι αυτοί κρύβονται πίσω από τους δημοσιογράφους, όλοι αυτοί οι άθεοι, οι ανήθικοι που δεν ξέρει κανείς τι έχουν διαπράξει μέχρι σήμερα

Και έχουν πουλήσει τις συνειδήσεις των σε ξένους. Είναι οι λεγόμενοι ξενοκίνητοι, οι οποίοι προσπαθούν να στηλιτεύσουν με κάθε τρόπο και να αποδυναμώσουν την Εκκλησία μας. Και το έργο τους, τι έργο; Έργο σατανικό είναι, σχέδιο σατανικό είναι, αιμοβόρο σχέδιο είναι, σχέδιο που προσπαθεί να διαβρώσει την Εκκλησία, αλλά ακόμη και το έθνος.

Ευχαριστώ Αλλά το έθνος όμως σήμερα στέκεται με απάθεια και επιτρέπει όλα. Τα αφήνει όλα αυτά. Ή αν ήταν κάτι διαφορετικό, πολλές φορές επεμβαίνει ο εισαγγελέας και λέγει να σταματήσουν τα δημοσιεύματα για τον βομβιστή Α ή Β, προκειμένου να ανακαλύψουμε κάτι τι παραπάνω, και σταματούν και δεν γίνεται καμία δημοσίευση. Έχουμε τώρα τόσες μέρες που δεχόμεθα αυτά τα χτυπή προκειμένου να ανακαλύψουμε κάτι τι παραπάνω. Και σταματούν και δεν γίνεται καμία δημοσίευση.

Έχουμε τώρα τόσες μέρες που δεχόμεθα αυτά τα χτυπήματα και τραυματιζόμεθα κάθε μέρα σαν χριστιανοί ορθόδοξοι και όμως δεν επεμβαίνει ούτε το κράτος, ούτε ο εισαγγελέας, ούτε κανένας και γράφονται ψέματα σωρηδόν.

Πιάστε μια εφημερίδα, έτσι από περιέργεια, να δείτε το τι ψέμα και τι δηλητήριο και με τι μίσος χύνεται εναντίον της Εκκλησίας μας, εναντίον των κληρικών της, εναντίον του επισκοπικού αξιώματος.

Πρέπει να το πω. Δεν δώσαμε μονάχα αφορμές, τους δώσαμε εμείς και μερικά όπλα. Ναι, ορισμένα έντυπα που λέγονται θρησκευτικά, εντός εισαγωγικών, έντυπα Βέβαια, κατά καιρούς δώσανε όπλα σε αυτούς τους ανθρώπους που πολεμούν πλέον φανερά την εκκλησία μας σήμερα.

Ναι, είναι ένας τύπος. Είναι ένας τύπος παράλληλα με τον εκκλησιαστικό τύπο. Είναι ένας τύπος που θα λέγαμε κίτρινος τύπος μέσα στην εποχή μας σήμερα. Και εξηγούμαι σαφέστερα. Είναι ορισμένοι που λέγουν ότι αγαπούν την εκκλησία, αλλά φανατίζονται όμως.

Είναι ορισμένοι που δημαγωγούν στην εποχή μας. Είναι ακόμη ορισμένοι που δεν έχουν πνευματικότητα όση πρέπει Και αντί να οικοδομήσουν, γκρεμίζουν Αντί να προτρέψουν προς μετάνοια, διασαλπίζουν το κακό Και μάλιστα επώνυμα πολλές φορές Και όλα αυτά τα συγκέντρωσαν τώρα οι αρνητές Τα συγκέντρωσαν τώρα οι εχθροί της εκκλησίας Και βάλλουν εναντίον της εκκλησίας με τα ίδια τα όπλα που εδώσαμε εμείς προηγουμένως Και όλα αυτά λέγουν ότι τα κάνουν για να διορθώσουν το κακό. Έτσι διορθώνεται το κακό; Με αυτόν τον τρόπο, με τη γενίκευση δηλαδή του κακού, με το να βγάζεις στη φόρα κάποιο σφάλμα και να το γενικεύεις ότι είναι σφάλμα όλων. Έτσι διορθώνεται το κακό;

Εγώ, όχι αδελφοί μου, πρέπει οπωσδήποτε να το προσέξουμε, διότι όπως είπα προηγουμένως είναι σαν το ανόητο παιδί που αρχίζει και πετάει πέτρες στη μάνα του. Η εποχή μας είναι κρίσιμη και όπως είπα στην αρχή ο αθεϊσμός είναι οργανωμένος.

Σήμερα η πολεμική είναι ιδεολογική, προσέξτε Πιο πολύ χτυπιέται η εκκλησία από τον αθεϊσμό παρά από τους προτεστάντας και τους άλλους αιρετικούς Σήμερα η Ορθοδοξία βάλλεται φανερά μέσα στον ορθόδοξο ελλαδικό χώρο Και πρέπει ο καθένας μας να λάβει τα μέτρα του Το λέω αυτό για να προφυλάξω μερικούς και από εμάς ακόμη τους θρησκευομένους Ευχαριστούμε που ακολουθούμε την περίπτωση του Χαμ, του υιού του Νώε.

Ενθυμείστε το γεγονός, αλλά το φέρω πάλι στην επιφάνεια, ούτως ώστε να το έχομε όλοι μας υπόψη. Ο Νώε, ο άνθρωπος αυτός του Θεού, ο οποίος γλίτωσε από τον κατακλυσμό αυτός και η οικογένειά του, Λέγει η Γραφή μας ότι ήταν γεωργός και έφτιαξε και αμπελώνα και από τα αμπέλια, από τα σταφύλια έφτιαξε κρασί, τα ήπιε μια μέρα και εμέθησε, και στη μέθη του επάνω χωρίς καν να το καταλάβει εγυμνώθη. Έμεινε γυμνός.

Τα παιδιά έλειπαν στις εργασίες τους και επέστρεψε πρώτος ο Χαμ. Και μόλις τον είδε, άρχισε να χλευάζει τον πατέρα του στα μάτια των υπολοίπων αδερφών. Άρχισε να λέγει εναντίον του πατρός του και να δείχνει τα χάλια του πατρός του με τη γυμνότητά του. Οι άλλοι όμως, ο Σημ και ο Ιάφεθ, στάθηκαν στο ύψος δικαίων ανθρώπων, διότι λέγει χαρακτηριστικά η Γραφή μας: όχι μόνο δεν εδέχθησαν τις ειρωνείες του αδελφού τους για τον πατέρα τους, αλλά τι λέει; Πήραν τα ιμάτια του πατέρα τους, τα έβαλαν στον ώμο και, οπισθοβατούντες, ούτε καν να δουν τη γυμνότητα του πατρός των, οπισθοβατούντες πήγαν και κάλυψαν τη γυμνότητα του πατέρα.

και τότε αυτός ο Νώε, ο άνθρωπος του Θεού που κατάλαβε το σφάλμα του αυτός καταράστηκε τον Χαμ και ευλόγησε τους δύο άλλους αδελφούς. Σήμερα, στην εποχή μας, υπάρχουν πολλοί Χαμίτες. Είμεθα εκείνοι οι άνθρωποι, τα παιδιά της εκκλησίας μας, που προσπαθούμε ο ένας με τον άλλον να απογυμνώσουμε την εκκλησία μας και να διαλαλήσουμε τη γυμνότητά της.

για τον Α ή Β κληρικό, για τον Α ή Β δεσπότη, ό,τι είδαμε κακό στον άλλον, αμέσως να το στηλιτεύσουμε και να το μεταδώσουμε στους υπολοίπους. Και λέγω, αυτό το κάνουμε από αγάπη προς την Εκκλησία μας.

Αγαπούμε την Εκκλησία μας γι' αυτό το κάνουμε, θέλουμε με αυτόν τον τρόπο να διορθώσουμε το κακό. Έτσι διορθώνεται το κακό. Και όμως, πολλοί Χαμίτες στην εποχή μας υπάρχουν σήμερα που δεν έχουν συνείδηση.

Δεν κοιτάζουν τον εαυτόν τους, έχουν δύο ζυγαριές όπως πρέπει να έχουμε όλοι μας. Μια ζυγαριά που να κλείνει προς τη μια πλευρά και να μην ζητάει πάντοτε δικαιοσύνη, είναι εκείνη που πάντοτε κατά κάποιον τρόπο είναι επιεικής στον συνάνθρωπό μας, και άλλη μια ζυγαριά που γέρνει στο μέρος το δικό μας και δίνει το βάρος για να είμαστε αυστηροί στον εαυτό μας.

Αυτός είναι ο πνευματικός άνθρωπος τον οποίον τόσο έχει ανάγκη η κοινωνία μας σήμερα. Αν είχαν οι άνθρωποι αυτοί ταπείνωση, αν είχαν συντριβή, θα έπρατταν διαφορετικά και πολλές φορές θα επετύχαναν το κακό να διορθωθεί.

Ο Κύριός μας που έζησε σε αυτόν τον κόσμο εστηλίτευσε το κακό, εδίδαξε το καλό, εδίδαξε και έδειξε το δρόμο που οδηγεί στην αιωνιότητα. Και όταν κάποτε βρέθηκε και εκείνος εκεί μεταξύ των κατηγόρων μιας πόρνης γυναικός, ενθυμήστε τι έκανε.

Δεν στάθηκε σαν κατήγορος που είχε όλο το δικαίωμα, διότι ήταν αναμάρτητος άνθρωπος, αλλά ήταν όμως και Θεός. Ο Χριστός είπε εκείνο το περίφημο «ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθο βαλέτω» και όταν εκείνοι έφυγαν, ούτε ο ίδιος ο Κύριός μας εστηλίτευσε την αμαρτωλή γυναίκα εκείνη, αλλά της είπε: «Πού είναι οι κατήγοροί σου; Πήγαινε, παιδί μου, τώρα και εσύ πρόσεξε να μην ξαναμαρτήσεις· ούτε εγώ σε κατηγορώ». Ναι, αδελφοί μου, έτσι διορθώνεται το κακό.

Αλλά όπως είπα και προηγουμένως, δυστυχώς η πολεμική αυτή που υφίσταται σήμερα η Εκκλησία μας έχει βαθύτερα τα αίτια. Και πρέπει οπωσδήποτε εμείς οι άνθρωποι οι πιστοί, τα μέλη της Εκκλησίας μας, να τα ανακαλύψουμε.

Να σταθούμε σωστοί μάρτυρες έναντι του κατηγορουμένου αυτού που είναι η Εκκλησία. Δεν πρέπει να αφήσουμε να υπονομευθεί το καλό, δεν πρέπει να αφήσουμε να υπονομευθεί η Εκκλησία μας στις ρίζες. Και ξέρετε και κάτι άλλο ακόμη, συμφωνούν εδώ στην προκειμένη περίπτωση εναντίον της Εκκλησίας όλοι, όλοι οι πολιτευόμενοι, όλος ο πολιτευόμενος κόσμος σήμερα.

Όλες οι εφημερίδες, από τη δεξιά μέχρι την αριστερά και την κεντρώα, εναντίον της Εκκλησίας όλοι μαζί συσπειρώνονται. Όλοι μαζί, θα έλεγε κανείς, ενώνονται προκειμένου να χτυπήσουν αλύπητα την Εκκλησία μας.

Έχει αλήθεια δοθεί ένα σύνθημα σήμερα, ναι έτσι είναι, έτσι δείχνουν τα πράγματα. Ένα σύνθημα που λέει, χτυπάτε, χτυπάτε αλύπητα την Εκκλησία την Ορθόδοξη, την Ελληνική. Και οι κυβερνώντες και οι κυβερνόμενοι σήμερα και εκείνοι που είναι μέσα στη Βουλή, που τους στείλαμε εμείς με τη δική μας ψήφο, συμφωνούν σε αυτά εναντίον της Εκκλησίας.

Και όλα γίνονται με σχέδιο. Να απογυμνωθεί η Εκκλησία, θα έλεγα, για να κλείσει το στόμα της. Να μην μπορεί να μιλήσει, ούτως ώστε να κάνουν εκείνοι τα παράνομα έργα που έχουν υπόψη τους. Είναι μέθοδος, αδελφοί μου, ναι.

Είναι σχέδιο πραγματικά. Είναι σχέδιο να χτυπηθεί η Εκκλησία και να κλείσει το στόμα της, να μην μπορεί να φέρει καμιά αντίρρηση, για να κάνουν εκείνοι τα καταχθόνια σχέδιά τους. Και έτσι αρχίζουν τώρα σιγά σιγά και εμφανίζονται οι νόμοι, οι νόμοι της παρεκτροπής, οι νόμοι εκείνοι οι οποίοι ψηφίζονται από όλα τα στρώματα της Βουλής, και από τους δεξιούς και από τους αριστερούς.

Ο νόμος περί των χιλιαστών, ποιος το φανταζόταν, μέσα στον ελλαδικό χώρο να θεσπιστούν νόμοι που να υπερασπίζουν τους χιλιαστάς. Το παιδί το δικό μου και το δικό σου να πηγαίνει να υπηρετήσει την πατρίδα και να παίρνει το όπλο και να είναι έτοιμο, όταν επιτεθεί ο εχθρός, να πολεμήσει για να διατηρηθεί ακέραια η πατρίς, το έθνος, η πίστη μας, και ο κύριος χιλιαστής να κάθεται αμέριμνος, ούτε όπλο ούτε τίποτα, και να σκοτώνεται, να θυσιάζεται το παιδί το δικό μου και το δικό σου.

Ναι, είναι ο νόμος αυτός του ελληνικού κράτους σήμερα. Το περίμενε κανένας μας από ένα κράτος ορθόδοξο; Και όμως πολλά ακόμα έχουν να δουν τα μάτια μας, εάν εμείς δεν πάρουμε τη θέση μας εκείνη που πρέπει.

Ακόμη και ο νόμος αυτός περί μοιχίας, νομοποίησης της μοιχίας. Είδατε τι παράδοξα πράγματα, αλήθεια. Φέρτε τα με απλά παραδείγματα στη σκέψη σας να δείτε. Εάν έρθει ένας στο σπίτι μου και μου βάλει φωτιά, τον κυνηγάει ο νόμος.

Τον πιάνει ο νόμος αμέσως σαν εμπρηστή και τον στέλνει εκεί και τον δικάζει και τον κλείνει φυλακή. Όταν έρθει ένας άλλος και πάρει τη γυναίκα του συνανθρώπου του και φύγει και διαλύσει μια οικογένεια,

Η οικογένεια, αυτός όχι μόνο να μην διώκεται, αλλά να αμείβεται κιόλας. Να του δίνει δικαίωμα ο νόμος να την παίρνει αυτή που ξελόγιασε, να την παίρνει και για γυναίκα δική του νόμιμη. Και διαλύεται μια οικογένεια, τα παιδιά βρίσκονται στον δρόμο και ο άνθρωπος αυτός που έριξε μέσα αυτή τη βόμβα, την ατομική, στην οικογένεια είναι θριαμβευτής και κάνει χάζι μέσα στον δρόμο, διότι τον προστατεύει ο νόμος. Περιμέναμε τέτοια πράγματα στις ημέρες μας.

Σε αυτούς τους νόμους συμφωνούν όλοι, και οι αριστεροί και οι δεξιοί. Γιατί; Γιατί έχουν σχέδιο, σχέδιο που έχει ο αθεϊσμός. Έχουν γίνει όλοι όργανα του αθεϊσμού και βάλλουν εναντίον της Εκκλησίας. Οι αμβλώσεις που αναφέρθηκε προηγουμένως, για φανταστείτε, να γίνονται φόνοι σαν να μην συμβαίνει τίποτα.

Να είναι εντός του νόμου, νόμιμοι από ποιο κράτος; Από το κράτος εκείνο που έχει επικρατούσα την ορθόδοξη χριστιανική πίστη και θρησκεία.

Ο φόνος λοιπόν να γίνεται νόμιμος. Και άλλοι νόμοι τέτοιοι ετοιμάζονται τώρα να περάσουν μέσα από τη Βουλή. Γιατί; Διότι νομίζουν ότι με αυτόν τον τρόπο, που απεγύμνωσαν με τα σκάνδαλα την Εκκλησία, ότι θα βουλώσουν και το στόμα της.

Κι όμως η Εκκλησία εφώναξε και φωνάζει όχι σε αυτούς τους νόμους. Το φωνάζει δε με τον τρόπο που εκείνη γνωρίζει και με τη δύναμη που διαθέτει. Αλλά να το ομολογήσω, δεν έχουμε όλοι την ενότητα εκείνη που πρέπει.

Ούτε μέσα στον κλήρο, ούτε μέσα στο λαό. Κληρικοί δεν είμαστε ενωμένοι. Και ιεράρχες και πρεσβύτεροι έχουμε χωριστεί σε ομάδες. Και γι' αυτό περισσότερο η αδυναμία μας είναι ενδεικτική. Αλλά και ο λαός ακόμη δεν παίρνει τη θέση εκείνη που πρέπει.

Αυτό είχα να πω σήμερα σαν πρώτη συνάντηση που είχαμε. Ευχαριστούμε γι’ αυτή εδώ την ευκαιρία που μας εδόθη από την απουσία του κυρίου Παναγοπούλου στο εξωτερικό. Θα επανέλθω όμως με συμπεράσματα την ερχομένη Πέμπτη, προκειμένου να μιλήσω και για τη λεγόμενη εκκλησιαστική περιουσία και ακόμη να μιλήσω και για τους μισθούς και των αρχιερέων και των κληρικών,

Θα μιλήσω για κληρικούς με ντοκουμέντα, όμως, ούτως ώστε να έχετε υπόψη σας όλοι σας, για να μην πλανώμεθα, αδελφοί μου, από τα διάφορα δημοσιεύματα, σκανδαλιζόμεθα και πολλές φορές πέφτουμε και σε κατακρίσεις. Αυτά για απόψε.